[go: up one dir, main page]

PL185218B1 - Sposób wytwarzania norbenzomorfanów - Google Patents

Sposób wytwarzania norbenzomorfanów

Info

Publication number
PL185218B1
PL185218B1 PL96324859A PL32485996A PL185218B1 PL 185218 B1 PL185218 B1 PL 185218B1 PL 96324859 A PL96324859 A PL 96324859A PL 32485996 A PL32485996 A PL 32485996A PL 185218 B1 PL185218 B1 PL 185218B1
Authority
PL
Poland
Prior art keywords
reaction
acid
isolated
general formula
alkyl
Prior art date
Application number
PL96324859A
Other languages
English (en)
Other versions
PL324859A1 (en
Inventor
Matthias Grauert
Herbert Merz
Hanfried Baltes
Original Assignee
Boehringer Ingelheim Kg
Priority date (The priority date is an assumption and is not a legal conclusion. Google has not performed a legal analysis and makes no representation as to the accuracy of the date listed.)
Filing date
Publication date
Application filed by Boehringer Ingelheim Kg filed Critical Boehringer Ingelheim Kg
Publication of PL324859A1 publication Critical patent/PL324859A1/xx
Publication of PL185218B1 publication Critical patent/PL185218B1/pl

Links

Classifications

    • CCHEMISTRY; METALLURGY
    • C07ORGANIC CHEMISTRY
    • C07DHETEROCYCLIC COMPOUNDS
    • C07D211/00Heterocyclic compounds containing hydrogenated pyridine rings, not condensed with other rings
    • C07D211/04Heterocyclic compounds containing hydrogenated pyridine rings, not condensed with other rings with only hydrogen or carbon atoms directly attached to the ring nitrogen atom
    • C07D211/68Heterocyclic compounds containing hydrogenated pyridine rings, not condensed with other rings with only hydrogen or carbon atoms directly attached to the ring nitrogen atom having one double bond between ring members or between a ring member and a non-ring member
    • C07D211/72Heterocyclic compounds containing hydrogenated pyridine rings, not condensed with other rings with only hydrogen or carbon atoms directly attached to the ring nitrogen atom having one double bond between ring members or between a ring member and a non-ring member with hetero atoms or with carbon atoms having three bonds to hetero atoms, with at the most one bond to halogen, directly attached to ring carbon atoms
    • C07D211/74Oxygen atoms
    • CCHEMISTRY; METALLURGY
    • C07ORGANIC CHEMISTRY
    • C07DHETEROCYCLIC COMPOUNDS
    • C07D221/00Heterocyclic compounds containing six-membered rings having one nitrogen atom as the only ring hetero atom, not provided for by groups C07D211/00 - C07D219/00
    • C07D221/02Heterocyclic compounds containing six-membered rings having one nitrogen atom as the only ring hetero atom, not provided for by groups C07D211/00 - C07D219/00 condensed with carbocyclic rings or ring systems
    • C07D221/22Bridged ring systems
    • C07D221/26Benzomorphans

Landscapes

  • Chemical & Material Sciences (AREA)
  • Organic Chemistry (AREA)
  • Organic Low-Molecular-Weight Compounds And Preparation Thereof (AREA)
  • Hydrogenated Pyridines (AREA)
  • Pharmaceuticals Containing Other Organic And Inorganic Compounds (AREA)
  • Other In-Based Heterocyclic Compounds (AREA)

Abstract

1 Sposób wytwarzania norbenzomorfanów o ogólnym wzorze 1 (1 ) w którym R1 oznacza wodór, C 1 -C6-alkil, chlorowiec, hydroksyl, C 1 -C8-alkoksyl, grupe benzoilowa zwiazana poprzez atom tlenu lub grupe alki- lokarboksylowa z prosta lub rozgaleziona nizsza grupa C 1 -C6-alkilowa, która ewentualnie moze byc podstawiona jednym lub wiecej atoma- mi chlorowców, które moga byc takie same lub rózne - grupe nitrowa, cyjanowa, NH 2, NH (C1 -C8-alkilowa), N (C1 -C8-alkilowa)2, w których grupy alkilowe moga byc takie same lub rózne, grupe NH-acylo-(C1 -C8-alkilowa), w której grupa acylowa oznacza grupe benzoilowa lub aikilokarbonylowa zawierajaca prostolancuchowa lub rozgaleziona nizsza grupe C 1 -C6-alkilowa, przy czym grupa alkilowa ewentualnie moze byc podstawiona jednym lub wiecej atomami chlorowców, które moga byc takie same lub rózne, znamienny tym, ze a) cyjanek benzylu o ogólnym wzorze 2, w którym R2 oznacza wodór, C 1 -C6-alkil, chlorowiec, hydroksyl, C 1 -C8-alkoksyl, grupe benzoi- lowa zwiazana poprzez atom tlenu lub grupe alkilokarboksylowa z prosta lub rozgaleziona nizsza grupa C 1 -C6-alkilowa, która ewentualnie moze byc podstawiona jednym lub wiecej atomami chlorowca poddaje sie warunkom reakcji Reformatsky’ego z estrem kwasu bromoizo- maslowego o ogólnym wzorze 3, w którym R3 oznacza C 1 -C8-alkil lub benzyl, w obecnosci alkilochlorowcosilanu i sproszkowanego cynku w obojetnym rozpuszczalniku i w obecnosci srodka redukujacego, który jest selektywny w odniesieniu do redukcji iminowych grup funkcyj- nych 1 wyodrebnia sie wytworzona pochodna 3-amino-2,2-dimetylo-butanianu o ogólnym wzorze 4 ( 2 ) ( 3 ) ( 4 ) oraz b) pochodna 3-amino-2,2-dimetylobutamanu o ogólnym wzorze 4 poddaje sie warunkom reakcji addycji Michaela z estrem kwasu akry- lowego, w którym skladnik alkoholowy R4 oznacza C 1 -C6-alkil lub benzyl, wyodrebnia sie wytworzona pochodna 3- (2-karbonyloetylo)ami- no-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 5 PL PL PL

Description

20 185 218 oraz j) po uwolnieniu z chlorowodorku wolnego (-)-3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomor-fanu typu 12 (R2 = 3'-CH30), 3'-metoksylową grupę funkcyjną podczas ogrzewania do wrzenia pod chłodnicą zwrotną, przeprowadza się w wolną hydroksylową grupę funkcyjną przy użyciu wodnego roztworu kwasu bromowodorowego, a (-)-3'-hydroksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomor-fan typu 1, który odpowiada ogólnemu wzorowi 1, stosując kwas bromowodorowy przeprowadza się w bromowodorek (-)-3'-hydroksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfanu o ogólnym wzorze 13 (R2 = 3-OH).
Η H / /
6. Sposób według zastrz. 1 albo 2 albo 3 albo 4 albo 5 znamienny tym, że gdy Rj oznacza grupę nitrową, cyjanową, -NH2, -NH (CrC8-alkilową), -N(C1-Cg-alkilową)2 w których rodniki alkilowe mogąbyć takie same lub różne, grupę -NH-acylo-(C j-C8-alkilową), w któ rej acyl może również oznaczać rodnik benzoilowy lub alki-lokarbonylowy z rozgałęzioną lub nierozgałęzioną niższą grupą alkilową zawierającą 1 do 6 atomów węgla, przy czym rodnik alkilowy może być podstawiony jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogą być takie same lub różne, związek o wzorze 12, w którym R2 oznacza wodór poddaje się reakcjom znanymi sposobami i uzyskuje się związek o wzorze 13, który ma wyżej określone grupy funkcyjne. H ✓
w którym to wzorze: R, oznacza wodór, C^-alkil, chlorowiec, hydroksyl, C^-alkoksyl, grupę benzoilową związaną poprzez atom tlenu lub grupę alkilokarboksylową z prostą lub rozgałęzioną niższą gmpąCj^-alicilową, która ewentualnie może być podsta wioną jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogą być takie same lub różne - grupę nitrową, cyjanową, NH2, NH (C^-alkilową), N(CM-aIkilową)2, w których grupy alkilowe mogąbyć takie same lub różne, grupę NH-acylo- (C^g-alkilową), gdzie acyl oznacza benzoil lub grupę alkilokarbonylową zawierającą prostołańcuchową lub rozgałęzioną grupę 21 185218 C, ^-alkilową, przy czym grupa alkilowa ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogą być takie same lub różne.
Jeżeli nie stwierdzono inaczej, stosowane określenia ogólne mająnastępujące znaczenia:
Cj^-alkil lub C,_g-alkil odnosi się zazwyczaj do prostej lub rozgałęzionej grupy węglowodorowej zawierającej 1 do 6 lub 1 do 8 atomów węgla, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, korzystnie fluorem, które to atomy mogą być takie same lub różne. Przykładowo wymienić można następujące grupy węglowodorowe: metyl, etyl, propyl, 1-metyloetyl (izopropyl), butyl, 1-metylopropyl, 2-metylopropyl, 1.1- dimetyloetyl, pentyl, 1-metylobutyl, 2-metylobutyl, 3-metylobutyl, 1,1 -dimetylopropyl, 1.2- dimetylopropyl, 2,2-dimetylopropyl, 1-etylo-propyl, heksyl, 1-metylopentyl, 2-metylopen-tyl,3-metylo-pentyl,4-metylopentyl, 1,1-dimetylobutyl, 1,2-dimetylo-butyl, 1,3-dimetylobutyl, 2.2- dimetylobutyl, 2,3-dimetylo-butyl, 3,3-dimetylobutyl, 1-etylobutyl, 2-etylobutyl, 1,1,2-tri-metylopropyl, 1,2,2-trimetylopropyl, 1-etylo-1-metylopropyl i l-etylo-2-metylopropyl. Jeżeli nie stwierdzono inaczej, korzystne są niższe grupy alkilowe zawierające 1 do 3 atomów węgla, takie jak metyl, etyl, propyl i izopropyl.
Określenie „acyl” odnosi się na ogół do grup benzoilowej lub alkilokaibonylowej, takiej jak prostołańcuchowa lub rozgałęziona grupa alkilowa zawierająca 1 do 6 atomów węgla, która jest związana poprzez grupę karbonylową, przy czym grupa alkilowa ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogąbyć takie same lub różne. Korzystne są grupy alkilowe zawierające do 4 atomów węgla. Przykłady takich grup obejmują: acetyl, trifluoroacetyl, etylokarbonyl, propylokarbonyl, izopropylokarbonyl, butylokarbo-nyl i izobutylokarbonyl. Szczególnie korzystna jest grupa acetylowa.
Wymienione powyżej pochodne benzomorfanu stanowią wysoce obiecujące substancje czynne do leczenia zaburzeń neurodegeneracyjnych, jak również niedokrwienia mózgu 0 różnym pochodzeniu. Przykładowo można wymienić następujące choroby: stan padaczkowy, hipoglikemia, niedotlenienie narządów i tkanek, anoksja, uraz mózgu, obrzęk mózgu, stwardnienie zanikowe boczne, choroba Alzheimera, hipotonia, zawał serca, udar mózgu i niedotlenienie okołoporodowe. W niemieckim opisie patentowym Nr DE-OS 41 21 821 opisano między innymi szczczegółowo pochodną benzomorfanu oznaczoną numerem Bill 277 i pokrewne jej benzomorfany.
Ponadto, w technice znane są inne sposoby syntezy pochodnych benzomorfanu [niemiecki opis patentowy 2 027 077, opublikowane europejskie zgłoszenie patentowe 0 004 960].
Jednakże, z wyjątkiem DE-OS 41 21 821, w publikacjach tych opisano jedynie sposoby wytwarzania racematów, które należy rozdzielić, ewentualnie odrzucając na końcu 50% niepożądanego izomeru. Ponadto, w niektórych etapach reakcji istnieje ryzyko wytworzenia regioizomerów.
Tak więc celem niniejszego wynalazku jest pokonanie tych niedogodności związanych ze sposobami znanymi w technice i dostarczenie sposobu wytwarzania, który z jednej strony eliminuje tworzenie się regioizomerów podczas syntezy podstawowego związku benzomorfanu, a z drugiej strony umożliwia uzyskanie czynnego farmakologicznie stereoizomeru z wyższymi wydajnościami.
Cel ten osiągnięto poprzez opisany poniżej sposób, a szczególnie poprzez etapy sposobu opisane w przykładach. Różne inne dodatkowe cechy i wykonania związane z niniejszym wynalazkiem będą oczywiste dla specjalisty w tej dziedzinie techniki w oparciu o zamieszczony opis 1 będą bardziej zrozumiałe w powiązaniu z przykładami, które ilustruj ąkorzystne wykonania niniejszego wynalazku. Jednakże na leży podkreślić, że przykłady i towarzyszący im opis przedstawiono jedynie w celu ilustracji, tak więc nie należy ich uważać za ograniczenie wynalazku, zwłaszcza w odniesieniu do wytwarzania (-)-(2R,6S,2'R)-3-(2-metoksypropylo)-6,ll,ll-trime-tylo-l,2,3,4,5,6-heksahydro-2,6-metano-benzo[a]oksacyn-9-olu (ΒΙΠ 277). W porównaniu ze sposobami znanymi w technice, niniejszy wynalazek proponuje ulepszony sposób wytwarzania, w którym, w pierwszym etapie, odpowiednio podstawioną 22 185218 pochodną cyjanku benzylu (2), na przykład przy wytwarzaniu Bill 277 - cyjanek m-metoksyben-zylu, w którym R2 oznacza wodór, CrC6-alkil, chlorowiec, hydroksyl. Cj-C8-alkoksyl, grupę ben-zoilową związaną poprzez atom tlenu lub grupę alkilokarboksylową z prostą lub rozgałęzioną niższą grupą Ct-C6 alkilową, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, poddaje się reakcji z bromoizomaślanem (3), w którym R3 oznacza CrCg-alkil lub benzyl i korzystnie CrC6-alkil, szczególnie korzystnie z bromoizomaślanem etylu (R3 = C^Hj) i otrzymuje się odpowiednio podstawioną pochodną 3-amino-2,2-dimetylobutanianu (4) - przy wytwarzaniu BΙΠ 277 3-amino-4-(3-metoksyfenylo)-2,2-dimetylobutanianu etylu:
Tak więc, proponowany przez wynalazek sposób umożliwia zsyntetyzowanie prekursora kwasu 3-aminodimetylobutanowego, znanego z DE OS 20 27 077, w jednym etapie reakcji, przy użyciu niekosztownych materiałów wyjściowych, podczas gdy sposoby znane z techniki wymagają 4 etapów. W celu przeprowadzenia reakcji, będącej typem reakcji Reformatsky’ego, alkilochlo-rowcosilan, korzystnie trialkilochlorosilan, a najkorzystniej trimetylochlorosilan, i sproszkowany cynk umieszcza się w rozpuszczalniku, który jest obojętny w wybranych warunkach reakcji, korzystnie w eterze lub w chlorowcowanym węglowodorze, a bardziej korzystnie w dichlorometanie. Po rozcieńczeniu mieszaniny obojętnym polarnym rozpuszczalnikiem, korzystnie cyklicznym eterem, a bardziej korzystnie tetrahydrofuranem, mieszaninę reakcyjną ogrzewa się, korzystnie do wrzenia pod chłodnicą zwrotną, i miesza się z mieszaniną bromoizomaślanu (3) i odpowiednio podstawionego cyjanku benzylu (2) i ogrzewa dalej, korzystnie do wrzenia pod chłodnicą zwrotną. Po oziębieniu mieszaniny reakcyjnej i odsączeniu sproszkowanego cynku mieszaninę łączy się ze środkiem redukującym, który jest selektywny pod względem redukcji iminowych grup funkcyjnych, korzystnie z pochodnąkompleksowąborowodorku metalu alkalicznego, a bardziej korzystnie z cyjanoborowodorkiem sodu, a następnie z alkanolem, korzystnie z prostołańcuchowym lub rozgałęzionym CM-alkohołem, a najkorzystniej z etanolem. Następnie, dodaje się wodnego roztworu zasadowo reagującego związku, korzystnie roztworu amoniaku, a najkorzystniej stężonego roztworu amoniaku i oddziela się fazę organiczną z mieszaniny reakcyjnej. Po wysuszeniu i odparowaniu pod próżnią uzyskaną pozostałość pochłania się w obojętnym rozpuszczalniku, korzystnie w alifatycznym lub aromatycznym węglowodorze, najkorzystniej w toluenie, i ekstrahuje się wodnym roztworem kwasu, korzystnie kwasu nieorganicznego, a najkorzystniej 2N roztworem kwasu solnego. W końcu, fazę wodną alkalizuje się wodnym roztworem zasadowo reagującego związku, korzystnie roztworem amoniaku, a najkorzystniej stężonym roztworem amoniaku, po czym ekstrahuje się organicznym, nie mieszającym się z wodą środkiem ekstrahującym, korzystnie chlorowcowanym węglowodorem, a najkorzystniej dichlorometanem. Otrzymany w ten sposób ekstrakt suszy się i odparowuje i wyodrębnia się pochodną 3-amino-2,2-dimetylobutanianu o wzorze (4).
Nieoczekiwanie stwierdzono, że w tym etapie reakcji reakcję sprzęgania C-C i redukcję grupy iminowej do aminy można prowadzić w jednym etapie, bez uprzedniego wyodrębniania i oczyszczania iminy, co jest konieczne przy katalitycznym uwodornianiu. Eliminuje to tworzenie się produktów hydrolizy, których występowanie prowadzi do zmniejszenia wydajności podczas konwencjonalnej obróbki wodnej. 23 185 218 W drugim etapie reakcji pochodną3-amino-2,2- dimetylobutanianu (4) poddaje się reakcji z akrylanem (estrem kwasu akrylowego) (-CH2 = CH-COOR4; R4= CrC8 -alkil lub benzyl, korzystnie Cj - C6-alkil, najkorzystniej etyl), z wytworzeniem odpowiedniej pochodnej 3-(2-karbonyloetylo)amino-2,2-dimetylobutanianu (5), którą w przypadku wytwarzania ΒΙΠ 277 może być, na przykład, 3-(2-etoksykarbonyloetylo)amino-4-(3-metoksyfenylo)-2,2-di-metylobutanian etylu (R2 = CH30):
(4) (5) W celu przeprowadzenia tej addycji Michaela, pochodną 3-amino-2^2-dimetylobutanianu (4) rozpuszcza się razem z akrylanem w środowisku reakcji, które jest obojętne w wybranych warunkach reakcji, korzystnie w prostołańcuchowym lub rozgałęzionym Cł4-alkanolu, a najkorzystniej w etanolu, i ogrzewa się, korzystnie do wrzenia pod chłodnicą zwrotną Po reakcji rozpuszczalnik usuwa się pod próżnią i wyodrębnia się wytworzony 3- (2-karbonyloetylo)amino-2,2-dimety-lobutanian (5). W następnym, trzecim etapie reakcji wytworzoną w po przednim etapie pochodną 3-(2-karbonyloetylo)amino-2,2-dimetylobutanianu (5), np. w przypadku wytwarzania Bill 277 - 3-(2-etoksykarbonyloetylo)amino-4-(3-metoksy-fenylo)-2-dimetylobutanian - cykli-zuje się, z wytworzeniem odpowiedniego piperydonu, w przypadku wytwarzania Bill 277 -5-kar-boetoksy-3,3-dimetylo-2-(3-metoksyfenylo)- metylo-4-piperydonu (6):
W celu przeprowadzenia etapu cyklizacji, który jest typem kondensacji estrowej Dieckmanna, pochodną 3-(2-karbonyloetylo)amino-2, 2-dimetylobutanianu (5) rozpuszcza się w rozpuszczalniku, który jest obojętny w warunkach cyklizacji, korzystnie w alifatycznym lub aromatycznym węglowodorze, a najkorzystniej w toluenie, i ogrzewa się do wrzenia pod chłodnicą zwrotną w obecności zasadowo reagującego związku, korzystnie w obecności alkoholanu metalu alkalicznego rozgałęzionego lub nierozgałęzionego C,^-alkoholu, a najkorzystniej 24 185 218 w obecności tert-butanolanu potasu, i składniki mieszaniny reakcyjnej, które są lotne w tych temperaturach usuwa się przez oddestylowanie, np. na drodze destylacji azeotropowej. Po zakończeniu reakcji mieszaninę reakcyjną hydrolizuje się i łączy z wodnym roztworem kwasowo reagującego związku, korzystnie z wodnym roztworem kwasów nieorganicznych, a najkorzystniej ze stężonym kwasem solnym. Następnie dodaje się czynnika ekstrahującego, który jest obojętny w tych warunkach reakcji i nie miesza się z wodą, korzystnie eteru dialkilowe-go, a najkorzystniej eteru dietylowego, i miesza się z wodnym roztworem zasadowo reagującego związku, korzystnie z wodnym roztworem amoniaku, a najkorzystniej ze stężonym roztworem amoniaku. Po oddzieleniu fazy organicznej, fazę wodną dokładnie ekstrahuje się, połączone ekstrakty organiczne przemywa się wodą, suszy pod próżnią, odparowuje i wyodrębnia się wytworzony piperydon typu (6) mianowicie, w przypadku wytwarzania Bill 277 - 5-karboeto-ksy-3,3-dimetylo-2-(3-me- toksyfenylo)metylo-4-piperydon. Alternatywnie, opisaną powyżej kondensację Dieckmanna można również prowadzić stosując tetrachlorek tytanu w chlorowcowanym węglowodorze, korzystnie w dichlorometanie (M.N. Deshmukh i in., Synth. Commun. 25 (1995) 177). W czwartym etapie reakcji pochodnąpiperydonu (6) zmydla się w warunkach alkalicznych lub kwasowych i dekarboksyluje, z wytworzeniem odpowiedniej pochodnej 3,3-dimetylo-4-pi-perydonu (7). Dobór warunków reakcji będzie zależny od chemicznego charakteru substancji wyjściowych; tak więc, na przykład, przy wytwarzaniu ΒΙΠ 277 obróbkę prowadzi się w warunkach alkalicznego zmydlania, z wytworzeniem 2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4--piperydonu, który można wyodrębnić w postaci soli addycyjnej z kwasem, korzystnie w postaci chlorowcowodorku:
W tym celu pochodną estrową piperydonu 6 ogrzewa się w polarnym wodnym rozpuszczalniku lub w mieszaninie rozpuszczalników - korzystnie w mieszaninie prostołańcucho-wego lub rozgałęzionego CM-alkoholu i wody, a najkorzystniej w mieszaninie etanolu i wody -z zasadowo lub kwasowo reagującym związkiem, korzystnie z wodorotlenkiem metalu alkalicznego lub z nieorganicznym kwasem, najkorzystniej z wodorotlenkiem sodu lub, gdy stosuje się kwas, na przykład w obecności kwasu solnego lub siarkowego; i korzystnie mieszaninę ogrzewa się do wrzenia pod chłodnicą zwrotną. Po zmydleniu środowisko reakcji usuwa się pod próżnią a pozostałość pochłania się w rozpuszczalniku, który jest odpowiedni do następnego wytworzenia soli, korzystnie w polarnym rozpuszczalniku organicznym, a najbardziej korzystnie w acetonie, i wytrąca się sól addycyjną z kwasem.
Rozdzielenie wytworzonej mieszaniny enancjomerów 3,3-dimetylo-4-piperydonu - w przypadku wytwarzania ΒΙΠ 277 -chlorowodorku 2-(3-metoksyfenylo)-metylo-3,3-dimetylo-4-pi-perydonu typu 7, prowadzi się znanymi sposobami rozdzielania enancjomerów, na przykład przez reakcję z kwasem jabłkowym, winowym, migdałowym lub kamforosulfonowym, przy czym korzystny jest kwas winowy; 25 185218
Η I
Η I
W tym przypadku, w wyniku reakcji z kwasem D-(-)-winowym otrzymuje się odpowiednie enancjomerycznie czyste pochodne 3,3-dimetylo-4-piperydonu typu 8A albo 8B w postaci wodorowinianu, a na przykład w przypadku wytwarzania ΒΙΠ 277 otrzymuje się wodo-rowinian (+)-2-(3-metoksyfenylo)-metyło-3,3-dimetylo-4-piperydonu (R2 = metametoksyl). W celu rozdzielenia izomerów, na przykład przez odpowiednie winiany, pochodną pipery-donu 7 w postaci jej soli addycyjnej z kwasem, np. chlorowodorku, rozpuszcza się w wodzie i miesza z zasadowo reagującym związkiem, lub korzystnie jego wodnym roztworem, a szczególnie korzystne jest stosowanie stężonego wodnego roztworu amoniaku. Fazę wodną ekstrahuje się organicznym, nie mieszającym się z wodą rozpuszczalnikiem, korzystnie chlorowcoalka-nem, a najkorzystniej dichlorometanem. Po wysuszeniu i odparowaniu pod próżnią pozostałość rozpuszcza się w środowisku reakcji, które jest obojętne w warunkach reakcji, jakie stosuje się przy wytwarzaniu soli, korzystnie w rozgałęzionym lub nierozgałęzionym CM- alkoholu, a najbardziej korzystnie w etanolu, i miesza się z odpowiednim stereoizomerem jednego z wymienionych powyżej kwasów, takim jak kwas D-(-)-winowy. W razie potrzeby dodaje się wystarczającą ilość nie rozpuszczalnika - korzystnie rozgałęzionego lub nierozgałęzionego C3.8-alkanolu, a najkorzystniej izopropanolu, w stosunku do żądanej soli, korzystnie odpowiedniego wodorowinianu, w wyniku czego wykrystalizowuje enacjonerycznie czysty izomer piperydonu w postaci wodorowinianu piperydonu, tj. w przypadku wytwarzania ΒΙΠ 277 odpowiedni wodorowinian (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu (R2 = metametoksyl).
Nieoczekiwanie stwierdzono obecnie, że po ogrzewaniu roztworu macierzystego, który w przeważającej części zawiera inny enancjomer, świeży rzut krystalizacji w analogicznych warunkach da w rezultacje dużą ilość żądanego enancjomeru, np. w postaci wodorowinianu. Racemizację termiczną niepożądanego enancjomeru i następnie odzyskanie żądanego enancjomeru można z pewnością prowadzić kilka razy. W ten sposób, w przypadku wodorowinianu (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu całkowitą wydajność żądanego izomeru można zwiększyć do ponad 75%. W następnym etapie, w wyniku reakcji Wittiga z bromkiem metylotrifenylofosfoniowym, uzyskuje się odpowiednią pochodną 4-metyleno-piperydyny 9 - w przypadku wytwarzania Bill 277, (+)-2-(3-metoksyfenyfo)metylo-3,3-dimetylo-4-metyleno-piperydynę (R2=meta-meto-ksyl), którą można wyodrębnić w postaci soli addycyjnej z kwasem, korzystnie w postaci chlo-rowcowodorku, a bardziej korzystnie w postaci chlorowodorku. 26 185218 Η
Ο (8) (9) W celu przeprowadzenia reakcji Wittiga, pochodną 3,3-dimetylopiperydonu 8 w postaci soli addycyjnej z kwasem, np. w postaci chlorowodorku, rozpuszcza się w wodzie, i miesza się z zasadowo reagującym związkiem, albo, korzystnie, z jego wodnym roztworem, a szczególnie korzystnie stosuje się stężony wodny roztwór amoniaku. Fazę organiczną ekstrahuje się organicznym, nie mieszającym się z wodą rozpuszczalnikiem, korzystnie chlorowcoalkanem, a najkorzystniej dichlorometanem. Po wysuszeniu i odparowaniu pod próżniąpozostałość pochłania się w środowisku reakcji, obojętnym w warunkach reakcji stosowanych przy reakcji Wittiga, korzystnie w cyklicznym eterze, a najkorzystniej w tetrahydrofuranie, i miesza się z odczynnikiem Wittiga, który wytwarza grupę metylenową, korzystnie z halogenkiem metylo-trifenylofosfonio-wym, a najkorzystniej z bromkiem metylo-trifenylofosfoniowym, w obecności zasadowo reagującego związku, korzystnie alkoholanu metalu alkalicznego, a najkorzystniej tert-butanolanu potasu, i reakcję prowadzi się w temperaturze w zakresie od 0 do 80°C, w zależności od reaktywności stosowanych eduktów, korzystnie w zakresie od 20 do 60°C, a najkorzystniej w temperaturze około 40°C. Po za kończeniu reakcji mieszaninę reakcyjną miesza się z wodą i nierozpuszczalnym w wodzie rozpuszczalnikiem organicznym, korzystnie chlorowcoalkanem, a najkorzystniej dichlorometanem, i oddziela się fazę organiczną. Fazę wodną ekstrahuje się całkowicie, po czym połączone ekstraty suszy się i usuwa środek ekstrahujący, a pozostałość rozpuszcza się w rozpuszczalniku odpowiednim przy wytwarzaniu soli addycyjnej z kwasem, korzystnie w rozgałęzionym lub nierozgałęzionym CM-alkanolu, a najkorzystniej w izopropa-nolu, i miesza się z odpowiednim kwasem, korzystnie z kwasem nieorganicznym, takim jak kwas chlorowcowodorowy, najkorzystniej ze stężonym kwasem solnym, i wyodrębnia się przez krystalizację sól addycyjną z kwasem produktu reakcji Wittiga 9. W następnym, siódmym etapie reakcji azot piperydyny formyluje się, np. mrówczanem n-butylu, z wytworzeniem odpowiedniej enancjomerycznie czystej pochodnej N-formylo-3,3-di-metylo-4-metyleno-piperydyny typu 10 - a w przypadku wytwarzania ΒΙΠ 277 - odpowiedniej (+)-N-formylo-2-(3-metoksjdenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-metyleno-piperydyny (R2=meta-me-toksyl):
(9) (10)
Aby przeprowadzić tę reakcję, pochodnąpiperydyny typu 9, którą wyodrębniono wpostaci chlorowcowodorku w poprzednim etapie, najpierw przeprowadza się w odpowiednią wolną zasadę, na przykład przez rozpuszczenie pochodnej piperydyny 9 w postaci chlorowcowodorku w wodzie i zmieszanie z zasadowo reagującym związkiem, korzystnie z jego wodnym roztwo- 27 185 218 rem, a najkorzystniej ze stężonym roztworem amoniaku. Wolną piperydynę ekstrahuje się rozpuszczalnikiem organicznym, korzystnie chlorowcowanym węglowodorem, a najkorzystniej dichlorometanem. Po wysuszeniu ekstraktu i oddestylowaniu środka ekstrahującego, wolną zasadę pochłania się w organicznym rozpuszczalniku, takim jak węglowodór, a korzystnie w związku alkiloaromatycznym, najkorzystniej w toluenie, i poddaje się reakcji z czynnikiem formylującym, korzystnie z mrówczanem alkilu, a najkorzystniej z mróczanem n-butylu, i wyodrębnia się produkt reakcji. W następnej reakcji cyklizacji, w 8 etapie reakcji, syntezuje się w końcu strukturę benzo-morfanu w obecności reaktywnych kwasów Lewisa, a najkorzystniej w obecności halogenków glinu (ΠΙ), a zwłaszcza w obecności trichlorku glinu, i w przypadku wytwarzania Bill 277 otrzymuje się (-)-2-formylo-3-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfan(l 1) (R2=meta-metoksyl).
R (10) dl) W tym celu pochodną piperydyny 10 dodaje się do zawiesiny wspomnianego powyżej kwasu Lewisa, na przykład w obecności chlorku glinu (ΙΠ), w rozpuszczalniku, który jest obojętny w dobranych warunkach reakcji, korzystnie w chlorowcowanym węglowodorze, a najkorzystniej w dichlorometanie. Po zakończeniu reakcji cyklizacji mieszaninę ostrożnie hydrolizuje się. Następnie fazę wodną oddziela się i ekstrahuje. Połączone fazy organiczne suszy się i odparowuje i wyodrębnia się pochodną benzomorfanu typu 11.
Nieoczekiwanie stwierdzono, że gdy, w przeciwieństwie do sposobów znanych w technice, reakcję cyklizacji prowadzi się stosując A1C13, uzyskuje się produkt cyklizacji z faktycznie lepszą wydajnością ilościową. Gdy układ fenylowy jest podstawiony w pozycji meta, sposób według wynalazku ma również tę zaletę, że cyklizacja zachodzi selektywnie w pozycji para w stosunku do położenia R2. W następnym, dziewiątym etapie reakcji odszczepia się grupę formylowąi otrzymuje się norbenzomorfan 12 przykładowo odpowiedni 3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfan 12. >
W tym celu formylobenzomorfan 11 rozpuszcza się w polarnym rozpuszczalniku, korzystnie w alkanolu, a najkorzystniej w n-propanolu, i miesza się z kwasowo reagującym związkiem, korzystnie z wodnym roztworem nieorganicznego kwasu, a najkorzystniej ze stężonym roztworem kwasu solnego, po czym ogrzewa się. Po odszczepieniu grupy formylowej, mieszaninę reakcyjnąodparowuje się, miesza z wodąi ekstrahuje nie mieszającym się z wodą rozpuszczalnikiem, korzystnie estrem kwasu karboksylowego, a najkorzystniej octanem etylu. Tak oczysz- 28 185 218 czonąfazę wodną korzystnie alkalizuje się stężonym roztworem amoniaku i ekstrahuje rozpuszczalnikiem organicznym, korzystnie chlorowcowanym węglowodorem, a najkorzystniej dichlorometanem. Po wysuszeniu i odparowaniu połączonych ekstraktów organicznych otrzymuje się, na przykład odpowiedni (-)-3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6, 7-benzomorfan (R2 = m-CH30). W tym etapie, w razie potrzeby, można wprowadzić chemiczną modyfikację podstawnika (R2) w strukturze fenylowej, a jeżeli nie wprowadza się takiej zmiany R2 ma znaczenie takie samo jak Rj. Tak więc, wytworzoną w poprzednim etapie reakcji pochodną benzomorfanu 12 można poddać rekcji rozszczepienia eteru w warunkach kwasowych, korzystnie z kwasem nieorganicznym, takim jak kwas chlorowcowodorowy, a bardziej korzystnie z kwasem bromowodorowym, co powoduje wytworzenie odpowiedniej częściowej struktury wolnego fenolu.
Rozszczepienie eteru prowadzi się w warunkach kwasowych, a szczególne korzyści daje stosowanie kwasów mineralnych. Stwierdzono, że w przypadku (-)-3'-metoksy-5,9,9-trimety-lo-6,7-benzomorfanu szczególnie korzystne jest stosowanie kwasu bromowodorowego. Uzyskany w wyniku tej reakcji produkt reakcji zmydlania można otrzymać jako bromowodorek [bromowo-dorek (-)-3'-hydroksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfanu] w postaci krystalicznej.
Przykłady
Pierwszy etap reakcii 3-amino-4(3-metoksyfenylo)-2-dimetylobutanian etylu (4) [R2 = m-CH30]. 229,3 g (3,5 mola) cynku w 3,0 litrach dichlorometanu zmieszano pod azotem z 230 ml trimetylochlorosilanu i mieszano przez 20 minut w temperaturze otoczenia. Następnie dodano 1,1 litra absolutnego tetrahydrofuranu i mieszaninę ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną. Do mieszaniny tej wkroplono mieszaninę 500 g (2,6 mola) bromoizomaślanu etylu (1) i 226,4 g (1,5 mola) cyjanku m-metoksybenzylu (2), po czym wytworzoną mieszaninę ogrzewano do wrzenia pod chłodnicązwrotnąprzez 1,5 godziny. Następnie mieszaninę pozostawiono do oziębienia, zdekantowano znad nadmiaru cynku i po oziębieniu do temperatury około 10°C zmieszano z 96,7 g (1,5 mola) cyjanoborowodorku sodu. Następnie powoli wkroplono 300 ml etanolu (wydzielił się gaz). Reakcja przebiegała jeszcze przez 20 minut, po czym dodano 1,01 stężonego roztworu amoniaku, rozdzielono fazy i fazę organiczną przemyto jeszcze raz mieszaniną 500 ml stężonego roztworu amoniaku i 500 ml wody. Fazę organiczną wysuszono nad siarczanem sodu i odparowano pod próżnią. Pozostałość pochłonięto w 2,31 toluenu i ekstrahowano dwukrotnie 1,812N kwasu solnego. Następnie fazę wodną zalkalizowano dodatkiem 700 ml stężonego roztworu amoniaku i dwa razy ekstrahowano 2,21 dichlorometanu. Fazę organiczną wysuszono nad siarczanem sodu, po czym odparowano pod próżnią. Wyodrębniono 3-ami-no-4-(3-metoksyfenylo)-2-dimetylobutanian etylu (4) z wydajnością 322,5 g (81% wydajności teoretycznej) w postaci żółtego oleju.
Drugi etap reakcii 3-(2-etoksykarbonyloetylo)amino-4-(3-metoksyfenylo)-2-dimetylobutanian etylu (5)[R2 = m-CH30] 382,2 g (1,4 mola) 3 -amino-4-(3 -metoksyfenylo)-2-dimetylobutanianu etylu (4) i 195,4 ml (1,8 mola) akrylanu etylu rozpuszczono w 570 ml absolutnego etanolu i ogrzewano do wrzenia pod chłodnicązwrotnąprzez 7 dni. Następnie mieszaninę całkowicie odparowano pod próżnią. 29 185218
Wyodrębniono 3 -(2-etoksykarbonylo-etyloamino)-4-(3 -metoksyfenylo)-dimetylobutanian etylu (5) z wydajnością469,2 g (89,2% wydajności teoretycznej) w postaci czerwonawo-brązo-wego oleju.
Trzeci etap reakcii 5-karboetoksy-3,3-dimetylo-2-(3-metoksyfenylo)metylo-4-piperydon (6) [R2 = m-CH3 O] 469,2 g (1,3 mola) 3-(2-etoksykarbonyloetylo)-amino-4-(3-metoksyfenylo)-2-dimetylo-butanianu etylu (5) [R2 = m-CH30] rozpuszczono w 7,8 1 toluenu i najpierw oddestylowa no około 100 ml mieszaniny rozpuszczalnik/woda. Pozostałość pozostawiono aby oziębiła się do około 70°C, zmieszano z 158,3 g (1,4 mola) tert-butanolanu potasu i ogrzewano do 105°C przez 40 minut, po czym wytworzony etanol oddestylowano. Następnie mieszaninę oziębiono do temperatury 5°C i mieszano z 1,21 wody z lodem i 280 ml stężonego kwasu sol nego. Dodano 1,21 eteru i 220 ml stężonego roztworu amoniaku, fazę organiczną oddzielono, a fazę wodną, ekstrahowano jeszcze dwa razy 600 ml eteru dietylowego. Połączone fazy organiczne przemyto dwa razy 600 ml wody, wysuszono nad siarczanem sodu i odparowano pod próżnią. Wyodrębniono 5-karboetoksy-3,3-dimetylo-2-(3-metoksyfenylo)-metylo^4-piperydon (6) z wydajnością 390,1 g (95,1% wydajności teoretycznej) w postaci czerwonawo-brązowego oleju.
Czwarty etap reakcii
Chlorowodorek 2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu (7) [R2=m-CH30] 390,1 g (1,22 mola) 5-karboetoksy-3,3-dimetylo-2-(3-metoksyfenylo)metylo-4-piperydo-nu (6) [R2=m-CH30] rozpuszczono w mieszaninie 204,8 g (5,1 mola) wodorotlenku sodu, 680 ml etanolu i 680 ml wody i ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotnąprzez 20 minut. Rozpuszczalnik usunięto pod próżnią, pozostałość pochłonięto w acetonie i przy użyciu eterowego roztworu kwasu solnego wytrącono chlorowodorek. Wyodrębniono chlorowodorek 2-(3-metoksy-fenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu (7) z wydajnością 311,9 g (90,1% wydajności teoretycznej) w postaci białych kryształów, temp. topn. 224-225°C.
Piaty etap reakcii
Rozdzielenie enancjomerów piperydonu
Wodorowinian (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu (8) [R2=m-CH30] 28,7 g (101 mmoli) chlorowodorku 2-(3-metoksyfenylo)-metylo-3,3-dimetylo-4-pipe-rydonu (7) rozpuszczono w 57 ml wody. Fazę wodną ekstrahowano trzy razy 35 ml dichlorometanu. Połączone fazy organiczne przemyto 25 ml wody, a następnie wysuszono nad siarczanem sodu i rozpuszczalnik usunięto pod próżnią Pozostałość suszono w temperaturze 80°C pod próżnią, aż do stałej wagi (24,7 g). Następnie ciepłą pozostałość rozpuszczono w 200 ml etanolu razem z 15 g (100 mmoli) kwasu D-(-)-winowego i 50 ml izopropanolu i podczas mieszania dodano małą ilość kryształów zaszczepiających. Mieszaninę pozostawiono do wykrystalizowania na 24 godziny w temperaturze otoczenia i odsączono przez filtr próżniowy, aby usunąć kryształy (15 g, temp. topn. 142°C; [a]25!) = +31,7° (c = 1 w MeOH)). Roztwór macierzysty odparowano do suchości pod próżnią, połączono z 150 ml mieszaniny etanolu i izopropanolu (80:20) i ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 20 godzin. Następnie roztwór ponownie zmieszano z małą ilością kryształów zaszczepiających i pozostawiono do odstania na 6 dni, po czym ponownie odsączono przez filtr próżniowy (6,65 g, temp. topn. 142°C; [a]25D = +32,2° (c = 1 w metanolu)). Roztwór macierzysty ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotnąjeszcze przez 20 godzin, a następnie odparowano do suchości. Pozostałość pochłonięto w 100 ml wody, dodano 10 ml 2N kwasu solnego i mieszaninę ekstrahowano trzy razy 25 ml eteru dietylowego. Fazę eterową odrzucono (zanieczyszczenia niezasadowe), a fazę wodną zalkalizowano stężonym roztworem amoniaku i ekstrahowano jeszcze trzy razy 30 ml eteru dietylowego. Połączone fazy eterowe wysuszono nad siarczanem magnezu i odparowano pod próżnią (10,35 g pozostałości). Ciepłą pozostałość rozpuszczono razem z 6,28 g (42 mola) kwasu D-(+)-winowego w 104 ml mieszaniny etanolu i izopropanolu (80:20). Dodano kryształów zaszczepiających i mieszaninę pozostawiono do wykrystalizowania na 1 dzień w temperaturze otoczenia. Kryształy odsączono przez filtr próżniowy (5,8 g, temp. topn. 142°C, [a]2SD - +31,6° (c=l w metanolu)). Roztwór macierzysty odpa rowano (11,5 g), a pozostałość rozpuszczono w 72 ml mieszaniny etanoluiizo- 30 185 218 propanolu ¢80:20) i ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 20 godzin. Następnie dodano kryształów zaszczepiających i mieszaninę pozostawiono do odstania na 6 dni w temperaturze otoczenia. Wytrącone kiyształy odsączono przez filtr próżniowy (2,66 g, temp. topn. 140°C; [a]25D = +31,8° (c—1 w metanolu) i połączone z poprzednimi frakcjami. W ten sposób otrzymano wodorowinian (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu (8) z całkowitą wydajnością 30,11 g (75% wydajności teoretycznej).
Szósty etap reakcji
Chlorowodorek (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-metyleno-piperydyny (9) 24,0 g (60,3 mmola) wodorowinianu (+)-2-(3-metoksy fenylo)metylo-3,3-dimetylo-4--piperydonu (8) rozpuszczono w 50 ml wody i połączono z 15 ml stężonego roztworu amoniaku i 50 ml dichlorometanu. Rozdzielono fazy, fazę wodną ekstrahowano dwa razy 25 ml dichlorometanu, a połączoną fazę organiczną wysuszono nad siarczanem magnezu. Następnie rozpuszczalnik usunięto pod próżnią, a pozostałość pochłonięto w 30 ml absolutnego tetrahydrofuranu. 25.7 g (720 mmoli) bromku metylothfenylofosfoniowego zawieszono w 205 ml absolutnego tetrahydrofuranu i pod azotem w temperaturze otoczenia połączono z 8,1 g (720 mmoli) tert-butanolanu potasu. Mieszaninę mieszano przez 30 minut w temperaturze 40°C, oziębiono jeszcze raz do temperatury otoczenia i w ciągu 10 minut połączono z wytworzonym uprzednio roztworem piperydonu w 30 ml tetrahydrofuranu. Wytworzoną mieszaninę pozostawiono do przereagowania na 1 godzinę w temperaturze otoczenia, oziębiono do 10°C, po czym w ciągu 15 minut zmieszano z 66 ml wody. Następnie tetrahydrofuran usunięto pod próżnią, a pozostałość zmieszano z 46 ml dichlorometanu i 30 ml wody z lodem. Rozdzielono fazy, fazę wodną ekstrahowano dwukrotnie 15 ml dichlorometanu, a połączone ekstrakty organiczne ekstrahowano jeszcze raz 40 ml wody. Następnie mieszaninę wysuszono nad siarczanem magnezu, rozpuszczalnik usunięto pod próżnią, pozostałość rozpuszczono w 85 ml izopropanolu i podczas oziębiania lo dem dodano 5,7 ml stężonego kwasu solnego. Po 1 godzinie mieszaninę przesączono przez filtr próżniowy (8,5 g), roztwór macierzysty zmieszano z 150 ml eteru (Metylowego w celu rekrystalizowania, a po 1 godzinie znowu odsączono przez filtr próżniowy (5,2 g). Roztwór macierzysty odparowano pod próżnią, pozostałość pochłonięto w 30 ml izopropanolu i zmieszano z 200 ml eteru dietylowego. Po 3 godzinach krystalizacji w temperaturze otoczenia mieszaninę przesączono przez filtr próżniowy (2,1 g) i następnie wszystkie frakcje z krystalizacji wysuszono w temperaturze 60°C. Metodą chromatografii cienkowarstwowej potwierdzono identyczność wszystkich frakcji (dichlorometan:metanol:stężony amoniak = 95:5:0,1). W ten sposób wyodrębniono (+)-2-(3-metoksyfenylo)-metylo-3,3-dimetylo-4-metylęno-pipe-rydynę (9) w postaci chlorodoworku z wydajnością 15,8 g (93,2% wydajności teoretycznej), temp. topn. 199-200°C; [a]25D = +59,9° (c=l w metanolu).
Siódmy etap reakcii (+)-N-formylo-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-metyleno-piperydyna (10) [R2 = 3-CH30] 12.7 g (45 mmoli) chlorowodorku (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-mety-leno-piperydyny (9) rozpuszczono w 50 ml wody i połączono z 8 ml stężonego amoniaku. Mieszaninę ekstrahowano trzy razy 20 ml dichlorometanu, wysuszono nad siarczanem magnezu i rozpuszczalnik usunięto pod próżnią. Pozostałość pochłonięto w 15 ml toluenu i odparowano jeszcze raz, pochłonięto znowu w 75 ml toluenu i ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną przez 4 godziny z 23,1 g (22 mmoli) mrówczanu n-butylu. Mieszaninę następnie odparowano pod próżnią, w wyniku czego otrzymano 12,2 g (99,5% wydajności teoretycznej (+)-N-for-mylo-2-(3-metoksy-fenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-metylenopiperydyny (10) w postaci oleju, [a]25D = +52,0° (c = 1 w metanolu). Ósmy etap reakcji (-)-2-formylo-3-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfan (11) [R2 = 3'-CH30] 16 mg (120 mmoli) chlorku glinu w temperaturze -10°C dodano do 140 ml dichlorometanu i wkroplono 10,9 g (40 mmoli) (+)-N-formylo-2-(3-metoksyfenylo)-metylo-3,3-dimetylo-4-me-tylenopiperydyny rozpuszczonej w 35 ml dichlorometanu tak powoli, aby temperatura nie 31 185218 przekroczyła -5°C (około 45 minut). Następnie mieszaninę pozostawiono do przereagowania na 30 minut w temperaturze 0°C, przelano do 100 g lodu i energicznie mieszano. Oddzielono fazę organiczną, fazę wodną ekstrahowano jeszcze dwa razy 30 ml dichlorometanu, połączone ekstrakty wysuszono, a rozpuszczalnik usunięto pod próżnią. W ten sposób otrzymano (-)-2-formylo-3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfan (11) z wydajnością 10,9 g (99,6% wydajności teoretycznej, w postaci oleju; [a]2^ = -198,4° (c = 1 w metanolu).
Dziewiąty etap reakcji (-)-3-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfan (12) [R2 = 3-CH30] 9,57 g (35 mmoli) (-)-2-formylo-3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfanu (11) rozpuszczono w 75 ml n-propanolu i ogrzewano do wrzenia pod chłodnicą zwrotną razem z 25 ml stężonego kwasu solnego i 14,3 ml wody przez 14 godzin. Mieszaninę następnie odparowano pod próżnią, pozo stałość pochłonięto w 50 ml wody z lodem i ekstrahowano trzy razy 20 ml octanu etylu (który odrzucano). Fazę wodną połączono z 55 ml stężonego amoniaku i ekstrahowano trzy razy 25 ml dichlorometanu. Połączone ekstrakty organiczne wysuszono nad siarczanem magnezu i odparowano pod próżnią. W ten sposób wyodrębniono (-)-3'-metoksy-5,9,9-trimety-lo-6,7-benzomorfan (11) z wydajnością 7,9 g (92,0% wydajności teoretycznej) w postaci oleju; [<x]25d = -66,0° (c=lw metanolu).
Dziesiąty etan reakcji
Bromowodorek (-)-3'-hydroksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfanu (13) [Ri = 3-OH] 10 g (41 mmoli) (-)-3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfanu (12) ogrzewano do wrzenia pod chłodnicązwrotnąprzez 2 godziny razem z 22,5 ml wody i 77,5 ml 62% kwasu bro-mowodorowego. Następnie mieszaninę odparowano pod próżnią, a pozostałość rekrystalizowa-no z 80 ml acetonu, z wytworzeniem 11,8 g (92,8% wydajności teoretycznej) bromowodorku (-)-3'-hydroksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfanu (13) w postaci kryształów, temp. topn.>290°C; [a]25p = -55,8° (c = 1 w metanolu).

Claims (4)

  1. Sposób wytwarzania norbenzomorfanów Zastrzeżenia patentowe 1. Sposób wytwarzania norbenzomorfanów o ogólnym wzorze 1 H /
    w którym Rj oznacza wodór, CrC6-alkil, chlorowiec, hydroksyl, CrC8-alkoksyl, grupę benzoilową związaną poprzez atom tlenu lub grupę alkilokarboksylową z prostą lub rozgałęzioną niższą grupą CrC6-alkilową, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogą być takie same lub różne - grupę nitrową, cyjanową, NH2, NH (C,-C8-alkilową), N (CrC8-alkilową)2, w których grupy alkilowe mogą być takie same lub różne, grupę NH-acylo-(Cj-Cg-alkilową), w której grupa acylowa oznacza grupę benzoilową lub alkilokarbonylową zawierającą prostołańcuchową lub rozgałęzioną niższą grupę CrC6-alkilową, przy czym grupa alkilowa ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogą być takie same lub różne, znamienny tym, że a) cyjanek benzylu o ogólnym wzorze 2, w którym R2 oznacza wodór, C^-C^-alkil, chlorowiec, hydroksyl, CrC8-alkoksyl, grupę benzoilową związanąpoprzez atom tlenu lub grupę alkilokarboksylową z prostą lub rozgałęzioną niższą grupą CrC6-alkilową, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowca poddaje się warunkom reakcji Reformatsky’ego z estrem kwasu bromoizomasłowego o ogólnym wzorze 3, w którym R3 oznacza Cj-Cg-alkil lub benzyl, w obecności alkilochlorowcosilanu i sproszkowanego cynku w obojętnym rozpuszczalniku i w obecności środka redukującego, który jest selektywny w odniesieniu do redukcji iminowych grup funkcyjnych i wyodrębnia się wytworzoną pochodną 3-ami-no-2,2-dimetylo-butanianu o ogólnym wzorze 4
    oraz b) pochodną 3-amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 4 poddaje się warunkom reakcji addycji Michaela z estrem kwasu akrylowego, w którym składnik alkoholowy R4 oznacza C1-C6-alkiI lub benzyl, wyodrębnia się wytworzoną pochodną 3- (2-kaibonyloetylo)amino-2, 2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 5 185218 3
    oraz c) wytworzony w ten sposób 3-(2-karbonyloetylo)amino-2,2-dimetylobutanian o wzorze ogólnym 5 poddaje się warunkom kondensacji estrowej Dieckmanna w obojętnym rozpuszczalniku i w obecności zasadowo reagującego związku i wyodrębnia się wytworzoną pochodną piperydonu o wzorze ogólnym 6
    oraz d) pochodną piperydonu 6 zmydla się w warunkach kwasowych lub zasadowych w polarnym rozpuszczalniku lub w mieszaninie rozpuszczalników podczas ogrzewania, następnie de-karboksyluje się, i wyodrębnia się odpowiednią pochodną 3,3-dimetylopiperydonu o ogólnym wzorze 7, którą w razie potrzeby przy użyciu kwasu przeprowadza się w odpowiednią sól addycyjną z kwasem i wyodrębnia Η H
    oraz e) tak wytworzoną mieszaninę stereoizomerów rozpuszcza się, ewentualnie po uwolnieniu enancjomerycznych wolnych zasad, w ośrodku reakcyjnym, który jest obojętny reakcji rozdzielania enancjomerów, po czym łączy się z odpowiednim stereoizomerem organicznego kwasu odpowiedniego do utworzenia soli ze stereoizomerem z mieszaniny enancjomerów, wyodrębnia się żądany stereoizomer w postaci soli addycyjnej z optycznie czynnym kwasem, roztwór macierzysty zawierający niepożądany izomer ogrzewa się, przy czym niepożądany enancjomer prze- 4 185 218 prowadza się na drodze termicznej w żądany stereoizomer, który z optycznie czynnym enancjomerycznie czystym kwasem organicznym zdolnym do utworzenia soli addycyjnej przeprowadza się w sól addycyjnążądanego stereoizomeru z kwasem, i występujący jako sól addycyjna z kwasem żądany stereoizomer wyodrębnia się ewentualnie po uprzednim dodaniu ośrodka, który pełni rolę nierozpuszczalnika w stosunku do żądanej soli i ewentualnie proces powtarza się.
    oraz ° f) tak wytworzony czysty stereoizomer, po uwolnieniu z soli addycyjnej z enancjomerycznie czystego kwasu, poddaje się reakcji w obojętnym rozpuszczalniku z odczynnikiem Wittiga wytwarzającym grupę metylenową, w obecności zasadowo reagującego związku i wyodrębnia się produkt reakcji typu 9 lub odpowiedni stereoizomer, ewentualnie w postaci soli addycyjnej z kwasem H I
    H
    oraz g) wytworzony w reakcji Wittiga alken 9 ewentualnie najpierw uwalnia się z soli addycyjnej z kwasem, a wolną zasadę typu 9 rozpuszcza się w organicznym rozpuszczalniku i poddaje reakcji formylowania czynnikiem formylującym przy azocie piperydyny i wyodrębnia się produkt reakcji typu 10 lub odpowiedni stereoizomer H
    (9) ♦
    (10) 5 185218 oraz h) tak wytworzony związek formylowy 10, lub odpowiedni stereoizomer, rozpuszcza się w obojętnym rozpuszczalniku i poddaje się reakcji z kwasem Lewisa, i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji produkt cyklizacji typu 11
    oraz i) wytworzoną w reakcji cyklizacji pochodnąbenzenomorfanu rozpuszcza się w polarnym rozpuszczalniku i poddaje reakcji z kwasowo reagującym związkiem i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji deformylowany norbenzomorfan typu 12 ewentualnie w postaci soli addycyjnej z kwasem >
    oraz j) w razie potrzeby, po uwolnieniu wolnej zasady benzomorfanu, podstawnik R2, jeśli tworzy grupę alkoksylową, przeprowadza się przez rozszczepienie eteru w wolnąhydroksylowągru-pę funkcyjną i wyodrębnia się produkt reakcji, zasadę odpowiadającą wzorowi ogólnemu 1, ewentualnie w postaci soli addycyjnej z kwasem typu 13.
    (i) 6 185218 w którym R, oznacza wodór, C,.6-alkil, chlorowiec, hydroksyl, Cj.g-alkoksyl, grupę benzoilową związaną poprzez atom tlenu lub grupę alkilokarboksylową z prostą lub rozgałęzioną niższą grupą C ^-alkilową, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogą być takie same lub różne - grupę nitrową, cyjanową, NH2, NH (C ^-alkilową), N(C,.8-alkilową)2, w których grupy alkilowe mogą by takie same lub różne, grupę NH-acylo-(C (_g-alkilową), gdzie acyl oznacza benzoil lub grupę alkilokarbonylową zawierającą prostołańcuchową lub rozgałęzioną niższą grupę Cj^-alkilową, przy czym grupa alkilowa ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowców, które mogą być takie same lub różne, znamienny tym, że a) cyjanek benzylu o ogólnym wzorze 2, w którym R2 oznacza wodór, CrC6-alkil, chlorowiec, hydroksyl, CrC8-alkoksyl, grupę benzoilowązwiązanąpoprzez atom tlenu lub grupę alkilokarboksylową z prostą lub rozgałęzioną niższą grupą CrC6-alkilową, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowca poddaje się reakcji z estrem kwasu bro-moizomasłowego o ogólnym o wzorze 3, w którym R3 oznacza CrC8-alkil lub benzyl, w obecności alkilochlorowcosilanu i sproszkowanego cynku w obojętnym rozpuszczalniku, mieszaninę reakcyjną ogrzewa się, po zakończeniu reakcji pozostawia do oziębienia, oddziela się sproszkowany cynk i mieszaninę reakcyjną miesza się z czynnikiem redukującym, który selektywnie redukuje iminowe grupy funkcyjne, mieszaninę rozcieńcza się alkanolem, a następnie miesza z wodnym roztworem zasadowo reagującego związku, fazę organiczną usuwa się i odparowuje, pozostałość pochłania się w obojętnym rozpuszczalniku, wytworzony roztwór ekstrahuje się wodnym roztworem kwasu, połączone ekstrakty wodne alkalizuje się zasadowo reagującym związkiem, zalkalizowany roztwór ekstrahuje się nie mieszającym się z wodą organicznym rozpuszczalnikiem i wyodrębnia się wytworzoną pochodną 3-amino-2,2-dimetylo-butanianu o ogólnym wzorze 4
    (2) (3) (4) b) pochodną 3-amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 4 poddaje się reakcji addycji Michaela z akrylanem, w którym składnik alkoholowy R* oznacza CrC8-alkil lub benzyl w obojętnym rozpuszczalniku, po zakończeniu reakcji usuwa się ośrodek reakcji i wyodrębnia się wytworzonąpochodną3-(2-karbonyloetylo)amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 5
    (4) (5) 7 185 218 oraz c) tak wytworzoną pochodną 3-(2-karbonyloetylo) amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 5 poddaje się warunkom kondensacji estrowej Dieckmanna w obojętnym rozpuszczalniku w obecności zasadowo reagującego związku, wytworzone w reakcji cyklizacji składniki lotne usuwa się przez destylację, po czym mieszaninę hydrolizuje się i miesza z wodnym roztworem kwasowo reagującego związku, wytworzoną mieszaninę łączy się z nie mieszającym się w wodzie organicznym rozpuszczalnikiem i wodnym roztworem zasadowo reagującego związku, połączone ekstrakty organiczne odparowuje się i wyodrębnia się wytworzoną pochodną piperydonu o wzorze ogólnym 6
    (5)
    (6) oraz d) pochodną piperydonu 6 zmydla się w warunkach kwasowych lub zasadowych w polarnym rozpuszczalniku lub w mieszaninie rozpuszczalników podczas ogrzewania, następnie de-karboksyluje się, z wytworzeniem odpowiedniej pochodnej 3,3-dimetylopiperydonu o ogólnym wzorze 7, którą wyodrębnia się i w razie potrzeby przy użyciu kwasu przeprowadza się w odpowiednią sól addycyjną z kwasem i wydziela, Η N 1 I
    (6) (7) oraz e) tak wytworzoną mieszaninę stereoizomerów rozpuszcza się, ewentualnie po uwolnieniu enancjomeiycznych wolnych zasad, w ośrodku reakcyjnym, który jest obojętny reakcji rozdzielania enancjomerów, miesza się z odpowiednim stereoizomerem kwasu organicznego, który jest odpowiedni do utworzenia soli ze stereoizomerem z mieszaniny enancjomerów, żądany enancjo-mer wyodrębnia się w postaci soli addycyjnej z optycznie czynnym kwasem, roztwór macierzysty zawierający niepożądany izomer ogrzewa się, przy czym niepożądany izomer przeprowadza się na drodze termicznej w żądany stereoizomer, który z optycznie czynnym, enancjomerycznie czystym kwasem organicznym, zdolnym do utworzenie soli addycyjnej przeprowadza się w sól addycyjną żądanego stereoizomeru z kwasem, i występujący jako sól addycyjna z kwasem żądany stereoizomer wyodrębnia się ewentualnie po uprzednim dodaniu ośrodka, który pełni rolę rozpuszczalnika w stosunku do żądanej soli i ewentualnie proces powtarza się 8 185218 Η
    (7) Η
    Η oraz (8^ f) tak wytworzony czysty stereoizomer, po uwolnieniu z soli addycyjnej z enancjomery-cznie czystego kwasu, poddaje się reakcji Wittiga w obojętym rozpuszczalniku przy użyciu reagenta Wittiga wytwarzającego grupę metylenową, w obecności zasadowo reagującego związku i w temperaturze w zakresie od 0 do 80°C, po czym mieszaninę reakcyjną łączy się z wodą i nie mieszającym się w wodzie rozpuszczalnikiem organicznym, fazę wodną dokładnie ekstrahuje się, wyodrębnia się produkt reakcji typu 9, albo po dodaniu protonowego kwasu wyodrębnia się odpowiedni stereoizomer w postaci soli addycyjnej z kwasem
    oraz g) wytworzony w reakcji Wittiga alken 9 ewentualnie najpierw uwalnia się z soli addycyjnej z kwasem, a wolną zasadę typu 9 rozpuszcza się w organicznym rozpuszczalniku i poddaje reakcji formylowania czynnikiem formylującym przy azocie piperydyny i wyodrębnia się produkt reakcji typu 10 lub odpowiedni stereoizomer
    oraz h) tak wytworzony związek formylowy 10, lub odpowiedni stereoizomer, rozpuszcza się w obojętnym rozpuszczalniku i poddaje się reakcji z kwasem Lewisa, i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji produkt cyklizacji t^u 11 9 185218
    (10) >
    oraz i) wytworzoną w reakcji cyklizowania pochodną benzomorfanu rozpuszcza się w polarnym rozpuszczalniku i poddaje się reakcji z kwasowo reagującym związkiem i wytworzony w tej reakcji deformylowany norbenzomorfan typu 12 ewentualnie po dodaniu nieorganicznego kwasu wyodrębnia się w postaci soli addycyjnej z kwasem, o >
    j) w razie potrzeby, po uwolnieniu wolnej zasady benzomorfanu, podstawnik R2, jeśli tworzy grupę alkoksylową, przeprowadza się przez rozszczepienie eteru w wolną hydroksylową grupę funkcyjną i wyodrębnia się produkt reakcji, zasadę odpowiadającą ogólnemu wzorowi 1 ewentualnie w postaci soli addycyjnej z kwasem typu 13.
  2. 3. Sposób wytwarzania norbenzomorfanu o ogólnym wzorze 1, w którym Rj ma znaczenie określone jak w zastrz. 1, według zastrz. 2, znamienny tym, że a) cyjanek benzylu o ogólnym wzorze 2, w którym R2 oznacza wodór, CrC6-alkil, chlorowiec, hydroksyl, Cj-C8-alkoksyl, grupę benzoilowązwiązanąpoprzez atom tlenu lub grupę alki-lokarboksylową z prostą lub rozgałęzioną niższą grupą C l -C6-alkilową, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowca poddaje się reakcji z bromoizobutylo-maślanem o ogólnym wzorze 3, w którym R3 oznacza Cj-Cg-alkil w obecności trialkilochlorow-cosilanu i sproszkowanego cynku w eterze i chlorowcoalkanie, mieszaninę reakcyjną ogrzewa się, po zakończeniu reakcji pozostawia do oziębienia, sproszkowany cynk usuwa się i mieszaninę reakcyjną łączy się z kompleksem pochodnej borowodorku metalu alkalicznego, który jest selektywny w stosunku do redukcji iminowych grup funkcyjnych, mieszaninę reakcyjną rozcieńcza się C1-C4-alkoholem, a następnie wodnym roztworem amoniaku, fazę organiczną 10 185 218 oddziela się i odparowuje, pozostałość pochłania się w alifatycznym lub aromatycznym węglowodorze i otrzymany roztwór ekstrahuje się wodnym roztworem kwasu nieorganicznego, połączone ekstrakty wodne alkalizuje się wodnym roztworem amoniaku, zalkalizowany roztwór ekstrahuje się chlorowcowanym węglowodorem i wyodrębnia się wytworzonąpochodną3-ami-no-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 4
    oraz b) pochodną 3-amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 4 poddaje się reakcji ad-dycji Michaela z akrylanem, w którym składnik alkoholowy R* oznacza C,-C8-alkil lub benzyl, w prostołańcuchowym lub rozgałęzionym CM-alkoholu, po zakończeniu reakcji ośrodek reakcji usuwa się i wyodrębnia się wytworzoną pochodną 3-(2-karbonyloetylo)amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 5
    oraz c) tak wytworzonąpochodną3-(2-karbonyloetyIo)amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 5 poddaje się warunkom kondensacji estrowej Dieckmanna w alifatycznym lub aromatycznym węglowodorze w obecności alkoholanu metalu alkalicznego prostołańcuchowego lub rozgałęzionego CM-alkoholu, wytworzone w reakcji cyklizacji składniki lotne usuwa się przez destylację, po czym mieszaninę hydrolizuje się i miesza z wodnym roztworem nieorganicznego kwasu, wytworzoną mieszaninę łączy się z nie mieszającym się z wodą eterem dialkilowym i wodnym roztworem amoniaku, połączone ekstrakty organiczne odparowuje się i wyodrębnia się wytworzoną pochodną piperydonu o ogólnym wzorze 6
    (5) (6) 11 185 218 oraz d) pochodną piperydonu 6 zmydla się w mieszaninie prostołańcuchowego lub rozgałęzionego CM-alkoholu i wody w obecności wodorotlenku metalu alkalicznego lub nieorganicznego kwasu podczas ogrzewania, dekarbóksyluje się z wytworzeniem odpowiedniej pochodnej 3,3-dimetylopiperydonu o ogólnym wzorze 7, produkt wyodrębnia się i przy użyciu protonowego kwasu ewentualnie wytwarza się odpowiednią sól addycyjną z kwasem,
    oraz e) tak wytworzoną mieszaninę stereoizomerów rozpuszcza się, ewentualnie po uwolnieniu enancjomerycznych wolnych zasad, w prostołańcuchowym lub rozgałęzionym CM-alkoholu, miesza się z odpowiednimi enancjomerami kwasu jabłkowego, winowego, migdałowego lub kamforosulfonowego, wyodrębnia się żądany stereoizomer w postaci soli addycyjnej z optycznie czynnym kwasem, roztwór macierzysty zawierający niepożądany izomer ogrzewa się i w ten sposób niepożądany enancjomer na drodze termicznej przeprowadza się w żądany stereoizomer, miesza się z optycznie czynnym, enancjomerycznie czystym kwasem organicznym zdolnym do utworzenia soli i żądany stereoizomer występujący jako sól ąddycyjną z kwasem ewentualnie krystalizuje się dodatkiem C3.8-alkoholu a następnie wyodrębnia i w razie potrzeby powtarza się tę procedurę, H
    H
    h H
    oraz f) tak wytworzony czysty stereoizomer uwalnia się z soli addycyjnej z enancjomerycznie czystego kwasu, po czym poddaje się reakcji Wittiga, ewentualnie w cyklicznym eterze, z halogenkiem metylotrifenylofosfoniowym w obecności alkoholanu metalu alkalicznego i w temperaturze w zakresie od 20 do 60°C, a po zakończeniu reakcji mieszaninę reakcyjną miesza się 12 185 218 z wodą z chlorowcoalkanem, fazę wodną ekstrahuje się dokładnie i wyodrębnia się produkt reakcji typu 9 lub ewentualnie odpowiedni stereoizomer, a po dodaniu kwasu protonowego w postaci soli addycyjnej z kwasem,
    g) wytworzony w reakcji Wittiga alken 9, ewentualnie najpierw uwalnia się z soli addycyjnej z kwasem, a wolną zasadę typu 9 rozpuszcza się w związku alkiloaromatycznym jako rozpuszczalniku, poddaje się reakcji formylowania mrówczanem alkilu przy azocie piperydyny i wyodrębnia się produkt reakcji typu 10 lub jego odpowiedni stereoizomer,
    oraz h) tak wytworzony związek formylowy 10, lub jego odpowiedni stereoizomer, rozpuszcza się w chlorowcowanym węglowodorze, poddaje reakcji z halogenkiem glinu (ID), i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji produkt cyklizacji typu 11,
    (10) (11.) oraz i) wytworzoną w tej reakcji cyklizacji pochodną benzomorfanu 11 rozpuszcza się w alka-nolu i poddaje reakcji z wodnym roztworem kwasu chlorowcowodorowego i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji deformylowany norbenzomorfan typu 12, ewentualnie po dodaniu kwasu protonowego w postaci soli addycyjnej z kwasem,
    13 185 218 j) w razie potrzeby, po uwolnieniu wolnej zasady benzomorfanu, podstawnik R2, jeżeli oznacza grupę alkoksylową, przeprowadza się w wolną hydroksylową grupę funkcyjną metodą rozszczepienia eteru i wyodrębnia się produkt reakcji, zasadę odpowiadającą ogólnemu wzorowi 1, ewentualnie w postaci soli addycyjnej z kwasem, typu 13,
  3. 4. Sposób wytwarzania norbenzomorfanu o ogólnym wzorze 1, w którym Rj ma znaczenie określone w zastrz. 1, według zastrz. 3, znamienny tym, że a) cyjanek benzylu o ogólnym wzorze 2, w którym Rj oznacza wodór, CrC6-alkil, chlorowiec, hydroksyl, CrC8-alkoksyl, grupę benzoilowązwiązanąpoprzez atom tlenu lub grupę alki-lokarboksylowąz prostą lub rozgałęzioną niższą grupą CrC6-alkilową, która ewentualnie może być podstawiona jednym lub więcej atomami chlorowca poddaje się reakcji z estrem bromoizo-masłowego o ogólnym wzorze 3, w którym R3 oznacza CrC6-alkil w obecności chlorotrimety-losilanu i sproszkowanego cynku w dichlorometanie po rozcieńczeniu tetrahydrofuranem, mieszaninę reakcyjną ogrzewa się, po czym po zakończeniu reakcji oziębia się, sproszkowany cynk oddziela się i mieszaninę reakcyjną łączy się z cyjanoborowodorkiem sodu, wytworzoną mieszaninę rozcieńcza się etanolem, po czym miesza ze stężonym wodnym roztworem amoniaku, fazę organiczną oddziela się i odparowuje, pozostałość pochłania się w toluenie, uzyskany roztwór ekstrahuje się 2N kwasem solnym, połączone ekstrakty wodne alkalizuje się stężonym roztworem amoniaku, zalkalizowany roztwór ekstrahuje się dichlorometanem i wyodrębnia się wytworzoną pochodną 3-amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 4
    Br
    (3]
    b) pochodną3-amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 4 podaje się w etanolu jako rozpuszczalniku reakcji addycji Michaela z akrylanem, w którym składnik alkoholowy R^ oznacza Cj^-alkil natychmiast po zakończeniu reakcji środowisko reakcji usuwa się i wyodrębnia się wytworzoną pochodną 3-(2-karbonyloetylo)amino-2,2-dirnetylobutanianu o ogólnym wzorze 5, r, I4
    14 185218 oraz c) tak wytworzoną pochodną 3- (2-karbonyloetylo)amino-2,2-dimetylobutanianu o ogólnym wzorze 5 poddaje się warunkom reakcji kondensacji estrowej Dieckmanna w toluenie w obecności tert-butanolanu potasu, wytworzone w reakcji cyklizacji składniki lotne usuwa się z mieszaniny reakcyjnej przez destylację, po czym mieszaninę hydrolizuje się i łączy ze stężonym kwasem solnym, wytworzoną mieszaninę łączy się z eterem dietylowym i stężonym roztworem amoniaku, połączone ekstrakty organiczne odparowuje się i wyodrębnia się wytworzoną pochodną piperydonu o ogólnym wzorze 6
    oraz d) pochodną piperydonu o ogólnym wzorze 6 zmydla się w mieszaninie etanol/woda w obecności wodorotlenku sodu lub kwasu solnego lub kwasu siarkowego, przy ogrzewaniu do wrzenia pod chłodnicą zwrotną, i dekarboksyluje się z wytworzeniem odpowiedniej pochodnej 3,3-dimetylopiperydonu o ogólnym wzorze 7, produkt reakcji wyodrębnia się i ewentualnie, stosując kwas solny lub bromowodorowy, wytwarza się odpowiedni chlorowcowodorek,
    oraz e) tak wytworzoną mieszaninę stereoizomerów rozpuszcza się w etanolu, ewentualnie po uwolnieniu enancjomerycznych wolnych zasad, miesza się z odpowiednim enancjomerem (w postaci D- lub L-) kwasu winowego, wyodrębnia się żądany stereoizomer w postaci odpowiedniego winianu, roztwór macierzysty zawierający niepożądany izomer ogrzewa się i w ten sposób niepożądany enancjomer przeprowadza ssię na drodze termiczniej w żądany stereoizomer, po czym miesza się z kwasem D- lub L-winowym i żądany stereoizomer w postaci odpowiedniego winianu ewentualnie krystalizuje się dodatkiem izopropanolu, a osad wyodrębnia się, i w razie potrzeby powtarza się tę procedurę, 15 185 218
    oraz f) tak wytworzony czysty stereoizomer, po uwolnieniu z soli addycyjnej z enancjomerycz-nie czystego z kwasu, podda je się reakcji Wittiga w tetrahydrofuranie z bromkiem metylo-trifenylofosfoniowym w obecności tert-butanolanu potasu w temperaturze 40°C, po czym po zakończeniu reakcji mieszani nę łączy się z wodą i dichlorometanem, fazę wodną ekstrahuje się dokładnie, i wyodrębnia się produkt reakcji typu9 lub jego odpowiedni stereoizomer wyodrębnia się w postaci chlorowcowodoiku,
    oraz g) wytworzony w reakcji Wittiga alken 9 ewentualnie najpierw uwalnia się z soli addycyjnej z kwasem, a wolną zasadę typu 9 rozpuszcza się w toluenie i poddaje reakcji formylowania przy azocie piperydyny stosując mrówczan n-butylu, i wyodrębnia się produkt reakcji typu 10 lub jego odpowiedni stereoizomer
    H I
    oraz h) tak wytworzony związek formylowy 10 - lub jego odpowiedni stereoizomer - rozpuszcza się w dichlorometanie i poddaje reakcji z chlorkiem glinu (ΙΠ) w temperaturze nie wyższej niż -5°C, i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji produkt cyklizacji typu 11, 16 185218
    >
    oraz i) wytworzoną w reakcji cyklizacji pochodną benzomorfanu o wzorze 11 rozpuszcza się w n-propanolu i poddaje reakcji ze stężonym kwasem solnym i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji deformylowany norbenzomorfan typu 12 w postaci chlorowodorku, O
    oraz j) w razie potrzeby, po uwolnieniu wolnej zasady benzomorfanu, podstawnik R2, jeżeli oznacza grupę alkoksylową, przeprowadza się w wolną hydroksylową grupę funkcyjną przez rozszczepienie eteru, i wyodrębnia się produkt reakcji, zasadę odpowiadającą ogólnemu wzorowi 1, ewentualnie po dodaniu kwasu solnego lub bromowodorowego w postaci chlo-rowcowodorku o ogólnym wzorze 13,
    N /
  4. 5. Sposób wytwarzania norbenzomorfanu o ogólnym wzorze 1, w którym Rj oznacza grupę hydroksylową w położeniu 3', według zastrz. 4, znamienny tym, że a) cyjanek benzylu o ogólnym wzorze 2, w którym R2 oznacza grupę metoksylową w położeniu 3, poddaje się reakcji z bromoizobutylomaślanem etylu (3) (R3 = (¾¾) w obecności chlorotrimetylosilanu i sproszkowanego cynku w dichlorometanie po rozcieńczeniu tetrahydro-furanem, mieszaninę reakcyjną ogrzewa się, po zakończeniu reakcji pozostawia do oziębienia, usuwa się sproszkowany cynk i mieszaninę reakcyjną łączy się z cyjanoborowodorkiem sodu, po czym roz cieńcza się etanolem, a następnie miesza ze stężonym roztworem amoniaku, fazę organiczną oddziela się i odparowuje, pozostałość pochłania się w toluenie, uzyskany roztwór ekstrahuje się 2N kwasem solnym, połączone ekstrakty wodne alkalizuje się stężonym wodnym roztworem amoniaku, zalkalizo-wany roztwór ekstrahuje się dichlorometanem i wyodrębnia się wytworzonąpochodną 3-amino-4-(3-metoksyfenylo)-2,2-dimetylobutanianu etylu (4, R2=3-OCH3)
    oraz b) pochodną 3-amino-4-(3-metoksyfenylo)-2,2-dimetylobutanianu etylu (4, R2=3-OCH3) poddaje się reakcji addycji Michaela z akrylanem etylu (R4=C2H5) w etanolu jako rozpuszczalniku, po czym po zakończeniu reakcji środowisko reakcji usuwa się i wyodrębnia się 3-(2-etoksykaibonyloetylo)amino-4-(3-metoksyfenylo)-2-dimetylobutanian etylu (5, R2=3-OCH3)
    (4) (5) oraz c) 3-(2-etoksykarbonyloetylo)amino-4-(3-metoksyfenylo) 2-dimetylobutanian etylu (5, R2 = 3-OCH3) poddaje się warunkom kondensacji estrowej Dieckmanna w toluenie w obecności tert-butanolanu potasu, wytworzone w reakcji cyklizacji składniki lotne usuwa się przez destylację, po czym mieszaninę hydrolizuje się i miesza ze stężonym kwasem solnym, wytworzoną mieszaninę łączy się z eterem dietylowym i ze stężonym roztworem amoniaku, połączone ekstrakty organiczne odparowuje się i wyodrębnia się 5-karboetoksy-3,3-dimetylo-2-(3-meto-ksyfenylo)metylo-4-piperydon (6, R2 = 3-OCH3),
    oraz d) 5-karboetoksy-3,3-dimetylo-2-(3-metoksyfenylo)-metylo-4-piperydon (6, R2 = 3-OCH3) zmydla się w mieszaninie etanol/woda w obecności wodorotlenku sodu lub kwasu solnego lub kwasu siarkowego, przy ogrzewaniu do wrzenia pod chłodnicą zwrotną, dekarboksyluje i wyodrębnia się produkt reakcji chlorowodorek 2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu 18 185218 (7, R2 = m-CH30), a odpowiedni chlorowodorek 2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4--piperydonu wytrąca się kwasem solnym,
    oraz e) tak wytworzonąmieszaninę stereoizomerów chlorowodorku 2-(3-metoksyfenylo)mety-lo-3,3-dimetylo-4-pipeiydonu typu 7 (R2 = 3-OCH3) po uwolnieniu enancjomerycznych wolnych zasad rozpuszcza się w etanolu, po czym miesza się z kwasem D-(-)-winowym, wyodrębnia się żądany wodorowinian (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydonu typu 8A (R2 = 3-OCH3), roztwór macierzysty zawierający niepożądany izomer ogrzewa się i w ten sposób niepożądany (-)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-piperydon (8B, R2 = 3-OCH3) przeprowadza się na drodze termicznej w żądany (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dime-tylo-4-piperydon (8A), miesza się z kwasem D-(-)-winowym i żądany wodorowinian (+)-2-(3-metoksyfenylo) metylo-3, 3-dimetylo-4-piperydonu typu 8A (R2 = 3-OCH3) krystalizuje się dodatkiem izopropanolu, osad wytrąca się i procedurę powtarza się,
    oraz f) tak wytworzony czysty wodorowinian (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4--piperydonu typu 8A(R2 = 3-OCH3) uwalnia się z soli addycyjnej z enancjomerycznie czystego kwasem, po czym poddaje się reakcji Wittiga w tetrahydrofuranie z bromkiem metylotri-fenylofosfoniowym w obecności tert-butanolanu potasu w temperaturze 40°C, po zakończeniu reakcji mieszaninę łączy się z wodąi z dichlorometanem, fazę wodną dokładnie ekstrahuje się i wyodrębnia się (+)-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-metyleno-piperydynę (9), 19 185 218 którą stosując kwas solny przeprowadza się w chlorowodorek (+)-2-(3-metoksyfenylo)mety-lo-3,3-dimetylo-4-metylenopiperydyny typu 9 (R2 = 3-OCH3),
    oraz g) wytworzoną w reakcji Wittiga (3-metoksyfenylo)-metylo-3,3-dimetylo-4-mety-leno-piperydynę (9) (R2 = 3-OCH3) uwalnia się z chlorowodorku, a wolną zasadę rozpuszcza się w toluenie i poddaje reakcji formylowania przy azocie piperydyny z mrówczanem n-butylu i wyodrębnia się (+)-N-fomylo-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-metyleno-pipeiydy-nę typu 10 (R2 = 3-OCH3)
    oraz h) (+)-N-fonrmylo-2-(3-metoksyfenylo)metylo-3,3-dimetylo-4-metyleno-piperydynętypu 10 (R2 = 3-OCH3) rozpuszcza się w dichlorometanie, poddaje reakcji z chlorkiem glinu (ΙΠ) i wyodrębnia się wytworzony w tej reakcji (-)-2-formylo-3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfan typu 11 (R2 = 3'-CH30)
    i) wytworzony w reakcji cyklizacji (-)-2-formylo-3'-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzo-morfan typu 11 (R2 = 3'-CH30) rozpuszcza się w n-propanolu i poddaje reakcji ze stężonym kwasem solnym i wytworzony w tej reakcji (-)-3-metoksy-5,9,9-trimetylo-6,7-benzomorfan typu 12 (R2 = 3-CH30) przeprowadza się stosując kwas solny w chlorowodorek >
    (11) H /
    (12)
PL96324859A 1995-08-03 1996-08-02 Sposób wytwarzania norbenzomorfanów PL185218B1 (pl)

Applications Claiming Priority (2)

Application Number Priority Date Filing Date Title
DE19528472A DE19528472A1 (de) 1995-08-03 1995-08-03 Neues Verfahren zur Herstellung von Norbenzomorphan einer Zwischenstufe bei Herstellung von pharmazeutisch wertvollen Benzomorphanderivaten, insbesondere von (-)-(1R,5S,S"R)-3'-Hydroxy-2-(2-methoxypropyl-)-5,9,9-trimethyl-6,7 benzomorphan
PCT/EP1996/003401 WO1997006146A1 (de) 1995-08-03 1996-08-02 Neues verfahren zur herstellung von norbenzomorphan einer zwischenstufe bei herstellung von pharmazeutisch wertvollen benzomorphanderivaten, insbesondere von (-)-(1r,5s,2'r)-3'-hydroxy-2-(2-methoxypropyl)-5,9,9-trimethyl-6,7-benzomorphan

Publications (2)

Publication Number Publication Date
PL324859A1 PL324859A1 (en) 1998-06-22
PL185218B1 true PL185218B1 (pl) 2003-04-30

Family

ID=7768562

Family Applications (1)

Application Number Title Priority Date Filing Date
PL96324859A PL185218B1 (pl) 1995-08-03 1996-08-02 Sposób wytwarzania norbenzomorfanów

Country Status (30)

Country Link
US (3) US5945535A (pl)
EP (1) EP0842153B1 (pl)
JP (1) JP3887756B2 (pl)
KR (1) KR100399669B1 (pl)
CN (1) CN1125053C (pl)
AR (1) AR003167A1 (pl)
AT (1) ATE201672T1 (pl)
AU (1) AU703700B2 (pl)
BR (1) BR9609959A (pl)
CA (1) CA2228511C (pl)
CO (1) CO4750808A1 (pl)
CZ (1) CZ292589B6 (pl)
DE (2) DE19528472A1 (pl)
DK (1) DK0842153T3 (pl)
ES (1) ES2157004T3 (pl)
GR (1) GR3036417T3 (pl)
HU (1) HU222038B1 (pl)
IL (1) IL118992A (pl)
MX (1) MX9800357A (pl)
NO (1) NO308247B1 (pl)
NZ (1) NZ316463A (pl)
PL (1) PL185218B1 (pl)
PT (1) PT842153E (pl)
RU (1) RU2167868C2 (pl)
SI (1) SI0842153T1 (pl)
TR (1) TR199800164T1 (pl)
TW (1) TW350847B (pl)
UA (1) UA64699C2 (pl)
WO (1) WO1997006146A1 (pl)
ZA (1) ZA966588B (pl)

Families Citing this family (10)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
DE19528472A1 (de) * 1995-08-03 1997-02-06 Boehringer Ingelheim Kg Neues Verfahren zur Herstellung von Norbenzomorphan einer Zwischenstufe bei Herstellung von pharmazeutisch wertvollen Benzomorphanderivaten, insbesondere von (-)-(1R,5S,S"R)-3'-Hydroxy-2-(2-methoxypropyl-)-5,9,9-trimethyl-6,7 benzomorphan
DE19740110A1 (de) * 1997-09-12 1999-03-18 Boehringer Ingelheim Pharma Substituierte 1,2,3,4,5,6-Hexahydro-2,6-methano-3-benzazocin-10-ole, Verfahren zu ihrer Herstellung und ihre Verwendung als Arzneimittel
DE19822822A1 (de) * 1998-05-20 1999-11-25 Boehringer Ingelheim Pharma Verbessertes Verfahren zur Herstellung von pharmazeutisch wertvollen Norbenzomorphanderivaten
DE19826365A1 (de) * 1998-06-12 1999-12-16 Gruenenthal Gmbh Verwendung von Benzomorphanderivaten als Analgetikum
US6495694B2 (en) 2000-06-16 2002-12-17 Boehringer Ingelheim Pharma Kg Efficient separation of enantiomers of piperidone derivatives by precipitation of the desired eantiomer during in situ racemization of the unwanted enantiomer
DE10029851A1 (de) * 2000-06-16 2001-12-20 Boehringer Ingelheim Pharma Enantiomerentrennung von Piperidon-Derivaten unter gleichzeitiger in situ Racemisierung des unerwünschten Enantiomers
DE10130020A1 (de) * 2001-06-25 2003-12-04 Gruenenthal Gmbh Substituierte 1-Oxa-2,8-diaza-spiro[4.5]dec-2-en-derivate
CN1171892C (zh) * 2001-06-25 2004-10-20 李晶 具有抗炎镇痛活性的噻吩并噻嗪化合物及其制备方法和用途
KR20040039732A (ko) * 2002-11-04 2004-05-12 주식회사 동진쎄미켐 캠포릴이 결합된 펜던트 기를 가지는 화학적으로 증폭된고분자와 그 제조방법, 및 이를 포함하는 레지스트 조성물
CN104829662B (zh) * 2015-03-30 2017-11-07 石药集团欧意药业有限公司 一种阿奇霉素有关物质的制备方法

Family Cites Families (7)

* Cited by examiner, † Cited by third party
Publication number Priority date Publication date Assignee Title
IE34235B1 (en) * 1969-06-04 1975-03-19 Acf Chemiefarma Nv 6,7-benzomorphans and their preparation
US4012392A (en) * 1969-06-04 1977-03-15 Acf Chemiefarma N.V. 2-Benzyl-4-piperidones useful as intermediates in the production of 6,7-benzomorphan derivatives
DE2828039A1 (de) * 1978-06-26 1980-01-10 Boehringer Sohn Ingelheim 2-(2-alkoxyethyl)-2'-hydroxy-6,7-benzomorphane deren saeureadditionssalze diese enthaltende arzneimittel und verfahren zu deren herstellung
NL7907800A (nl) * 1979-10-23 1981-04-27 Acf Chemiefarma Nv Nieuwe 6,7-benzomorfanderivaten en zuuradditiezouten daarvan, farmaceutische preparaten die een dergelijke verbinding bevatten, alsmede werkwijze voor het bereiden van deze verbindingen en de farmaceutische preparaten.
DE4121821A1 (de) * 1991-07-02 1993-01-14 Boehringer Ingelheim Kg Neue benzomorphane und ihre verwendung als arzneimittel
US5607941A (en) * 1992-06-26 1997-03-04 Boehringer Ingelheim Kg Useful for treating neurodegenerative diseases
DE19528472A1 (de) * 1995-08-03 1997-02-06 Boehringer Ingelheim Kg Neues Verfahren zur Herstellung von Norbenzomorphan einer Zwischenstufe bei Herstellung von pharmazeutisch wertvollen Benzomorphanderivaten, insbesondere von (-)-(1R,5S,S"R)-3'-Hydroxy-2-(2-methoxypropyl-)-5,9,9-trimethyl-6,7 benzomorphan

Also Published As

Publication number Publication date
DE19528472A1 (de) 1997-02-06
CA2228511C (en) 2007-11-06
IL118992A (en) 2000-06-01
NO308247B1 (no) 2000-08-21
TR199800164T1 (xx) 1998-04-21
NO980449D0 (no) 1998-02-02
US6140502A (en) 2000-10-31
CA2228511A1 (en) 1997-02-20
JPH11511135A (ja) 1999-09-28
DE59607007D1 (de) 2001-07-05
EP0842153B1 (de) 2001-05-30
DK0842153T3 (da) 2001-08-06
TW350847B (en) 1999-01-21
EP0842153A1 (de) 1998-05-20
CN1125053C (zh) 2003-10-22
HUP9900360A2 (hu) 1999-06-28
AU6870296A (en) 1997-03-05
ES2157004T3 (es) 2001-08-01
PL324859A1 (en) 1998-06-22
US5945535A (en) 1999-08-31
US6054604A (en) 2000-04-25
ZA966588B (en) 1997-02-03
KR100399669B1 (ko) 2004-03-24
WO1997006146A1 (de) 1997-02-20
PT842153E (pt) 2001-09-28
GR3036417T3 (en) 2001-11-30
JP3887756B2 (ja) 2007-02-28
NO980449L (no) 1998-02-02
ATE201672T1 (de) 2001-06-15
CN1190959A (zh) 1998-08-19
AR003167A1 (es) 1998-07-08
UA64699C2 (en) 2004-03-15
HK1010537A1 (en) 1999-06-25
HUP9900360A3 (en) 1999-11-29
HK1015362A1 (en) 1999-10-15
RU2167868C2 (ru) 2001-05-27
HU222038B1 (hu) 2003-03-28
IL118992A0 (en) 1996-11-14
CZ292589B6 (cs) 2003-10-15
KR19990036091A (ko) 1999-05-25
NZ316463A (en) 1999-07-29
SI0842153T1 (en) 2001-10-31
AU703700B2 (en) 1999-04-01
CZ31598A3 (cs) 1998-07-15
MX9800357A (es) 1998-07-31
BR9609959A (pt) 1999-02-02
CO4750808A1 (es) 1999-03-31

Similar Documents

Publication Publication Date Title
US5654466A (en) Process for the preparation of a disubstituted 2,5-diamino-3-hydroxyhexane
PL185218B1 (pl) Sposób wytwarzania norbenzomorfanów
PL178720B1 (pl) Sposób wytwarzania pochodnych azabicyklicznych
CZ296909B6 (cs) 1,2,3,4,5,6-hexahydro-2,6-methano-3-benzazocin-10-olové deriváty
BG64673B1 (bg) Метод за получаване на (1r,2s,4r)-(-)-2-[(2'-{n,n- диметиламино}- етокси)]-2-[фенил]-1,7,7-три-[метил]-бицикло[2.2.1] хептан и негови фармацевтично приемливи с киселина соли
CA1105026A (en) 4a-aryl-octahydro-1h-2-pyrindines
RU98103680A (ru) Новый способ получения норбензоморфана, промежуточного продукта при получении фармацевтически ценных производных бензоморфана, в частности (-)-(1r,5s,2''r)-3'-гидрокси-2-(2-метокси-пропил)-5,9,9-триметил-6,7-бензо морфана
HRP980003A2 (en) Tricyclic benzo/e/ isoindoles and benzo/h/isoquinolines
US6136980A (en) Method of preparing norbenzomorphane as an intermediate in the preparation of pharmaceutically useful benzomorphane derivatives, in particular (-)-(1R,5S,2"R)-3'-hydroxy-2-(2-methoxypropyl)-5,9,9-trimethyl-6,7-benzo morphane
HK1015362B (en) Method of preparing norbenzomorphane as an intermediate in the preparation of pharmaceutically useful benzomorphane derivatives, in particular (-)-(1r,5s,2"r)-3'-hydroxy-2-(2-methoxypropyl)-5,9,9-trimethyl-6,7-benzomorphane
US5786500A (en) Process for the preparation of a substituted 2.5-diamino-3-hydroxyhexane
HK1010537B (en) Method of preparing norbenzomorphane as an intermediate in the preparation of pharmaceutically useful benzomorphane derivatives, in particular (-)-(1r,5s,2"r)-3'-hydroxy-2-(2-methoxypropyl)-5,9,9-trimethyl-6,7-benzomorphane
SK103095A3 (en) Method of preparation(-)-n-methyl-n-£4-(4-phenyl-4- -acetylamino-piperidine-1-yl)-2-(3,4-dichlorphenyl ) butyl| benzamide and its pharmaceutical acceptable salts
KR20000070464A (ko) (z)-아자비시클로 옥심 에테르의 단일 포트 제조 방법
HK1097845A1 (zh) 制备2-(乙氧基甲基)-托烷衍生物的方法
HK1097845B (zh) 制备2-(乙氧基甲基)-托烷衍生物的方法
MXPA99006173A (en) TRICYCLIC BENZO[e]ISOINDOLES AND BENZO[h]ISOQUINOLINES