PL206051B1

PL206051B1 - Obrotowe narzędzie skrawające

Info

Publication number: PL206051B1
Application number: PL371632A
Authority: PL
Inventors: Gil Hecht
Original assignee: Iscar Ltd
Priority date: 2002-06-04
Filing date: 2003-05-19
Publication date: 2010-06-30
Also published as: ZA200409422B; BR0309733A; US7004692B2; RU2311269C2; DK1509352T3; US20040022594A1; EP1509352A1; MXPA04012003A; PL371632A1; AU2003230174A1; EP1509352B1; DE60306927T2; KR20050008774A; PT1509352E; DE60306927D1; NZ536013A; KR100749629B1; IL150013A; BG108957A; WO2003101650A1

Abstract

Obrotowe narzędzie tnące (10, 110) wyposażone w głowicę tnącą (16, 116), człon śrubowy (18, 118) i uchwyt (20) narzędzia. Głowica tnąca (16, 116) ma osiowy i przelotowy otwór kalibrowany (27, 117) z wystającymi z jego powierzchni (28, 128) skrzydłami blokującymi (30, 130). Każde skrzydło blokujące ma pochyłą powierzchnię blokującą (34, 134) i ogranicznik (36, 136) z powierzchnią oporową (40, 140). Człon śrubowy (18, 118) ma wystające promieniowo na zewnątrz skrzydła dociskowe (66, 166), z których każde ma pochyłą powierzchnię dociskową (70, 170) i boczną powierzchnię oporową (71″, 175″). Człon śrubowy znajduje się w połączeniu gwintowym z uchwytem narzędzia, z ustawionymi w parach skrzydłami dociskowymi i blokującymi, oraz ze stykającymi się powierzchniami blokującymi i dociskowymi (34, 70; 134, 170) każdej pary, a także z każdą powierzchnią oporową (40, 140) stykającą się z boczną powierzchnią oporową (71″, 175″).

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest obrotowe narzędzie skrawające, złożone z głowicy skrawającej, uchwytu i łącznika mocującego głowicę w uchwycie. Głowica skrawająca jest wyposażona w część o obrysie cylindrycznym z krawędziami tnącymi, oddzielonymi od siebie wzajemnie zagłębieniami oraz w wystającą z niej część stożkową mocującą, a także w osiowy przelotowy otwór, natomiast uchwyt w postaci rury jest zaopatrzony na swym przednim końcu w stoż kowy otwór osadczy i w gwint wewnętrzny, współpracujący z gwintem zewnętrznym łącznika.

Z opisu patentowego Stanów Zjednoczonych AP nr US 4 040 765 znany jest rozwiertak z wymienną głowicą skrawającą, zaopatrzoną w stożkowy trzpień umieszczany w dopasowanym do niego stożkowym gnieździe uchwytu narzędzia i połączony z tym uchwytem za pomocą gwintowanego sworznia. Niedogodnością tego rozwiązania konstrukcyjnego jest zakleszczanie się stożkowego trzpienia głowicy skrawającej w gnieździe uchwytu, spowodowane samozakleszczaniem się stożkowego połączenia. Wynikiem samozakleszczania się są trudności wyjęcia głowicy z uchwytu oraz szybkie zużycie stożkowego połączenia. Ponadto rozwiertak tego rodzaju nie jest wyposażony w kanały umożliwiające doprowadzenie środka chłodzącego do krawędzi tnącej głowicy.

Ponieważ głowica skrawająca jest zwykle zaopatrzona w gwint wewnętrzny, w który wkręcany jest gwint zewnętrzny jej stożkowego trzpienia, uniemożliwia to jej wykonanie przez sprasowanie i spiekanie proszków z węglików spiekanych metali i spoiwa.

Z opisu patentowego Stanów Zjednoczonych AP nr US 5 163 790 znany jest rozwiertak z wymienną głowicą skrawającą, której krawędzie tnące są chłodzone przez chłodziwo tryskające na nią z pierścieniowej dyszy, umieszczonej z dala od ostrzy narzę dzia. Gł owica skrawają ca jest ponadto zaopatrzona w cylindryczny trzpień, osadzany w cylindrycznym otworze uchwytu rozwiertaka i mocowany do niego za pomocą śruby dociskowej przechodzącej przez głowicę skrawającą. Wymiana głowicy wymaga każdorazowego wykręcenia, a następnie wkręcenia śruby, której łeb przyjmuje każdorazowo różne położenie względem czołowej powierzchni głowicy. W przypadku dostarczania chłodziwa do kanałów, w których otwory wylotowe znajdują się w łbie śrubie, nie ma wówczas możliwości, aby otwory te były skierowane na krawędzie tnące głowicy po każdym jej zamocowaniu. Ponadto konstrukcja ta nie nadaje się również do wytworzenia głowicy skrawającej ze sprasowanych, spiekanych proszków z węglików metali i spoiwa.

Celem wynalazku jest opracowanie takiego obrotowego narzędzia tnącego z wymienną głowicą tnącą, zwłaszcza rozwiertaka lub frezu palcowego, które wyeliminuje opisane powyżej niedogodności narzędzi tnących tego rodzaju znanych ze stanu techniki.

Cel ten realizuje obrotowe narzędzie skrawające, z wymienną głowicą skrawającą, które charakteryzuje się tym, że jego głowica skrawająca jest zaopatrzona w wystające promieniowo z kalibrowanej powierzchni jej otworu skrzydła blokujące o osiach równoległych do osi głowicy, z nachylonymi powierzchniami blokującymi i ogranicznikami z boczną powierzchnią oporową, natomiast łącznik stanowi łącznik śrubowy wyposażony w gwint zewnętrzny, współpracujący z gwintem wewnętrznym uchwytu, oraz w wystające promieniowo z jego cylindrycznej powierzchni obwodowej skrzydła dociskowe z nachyloną do osi powierzchnią dociskową oraz z bocznymi powierzchniami oporowymi. Skrzydła dociskowe współpracują swymi powierzchniami dociskowymi i bocznymi powierzchniami oporowymi odpowiednio z powierzchniami blokującymi oraz z powierzchniami oporowymi skrzydeł blokujących głowicy skrawającej.

Ograniczniki skrzydeł blokujących znajdują się korzystnie na przednim końcu skrzydeł blokujących w otworze głowicy skrawającej i wystają z powierzchni blokującej skrzydeł blokujących głowicy skrawającej.

Boczne powierzchnie oporowe stanowią korzystnie przynajmniej część powierzchni bocznej skrzydeł dociskowych śrubowego łącznika.

Ogranicznik znajduje się korzystnie na tylnym końcu skrzydła blokującego.

Boczna powierzchnia oporowa stanowi korzystnie przynajmniej część powierzchni bocznej członu oporowego o osi równoległej do osi śrubowego łącznika.

Człon oporowy o osi równoległej do osi śrubowego łącznika znajduje się korzystnie w bezpośrednim sąsiedztwie gwintu zewnętrznego tego łącznika.

Między sąsiadującymi członami oporowymi o osi równoległej do osi śrubowego łącznika znajdują się korzystnie człony oporowe o osi prostopadłej do osi śrubowego łącznika.

PL 206 051 B1

Łącznik śrubowy jest korzystnie wyposażony w swej tylnej części w człony sprężyste wystające z gwintu zewnę trznego tego łącznika.

Uchwyt jest zaopatrzony korzystnie w kanał łączący się z kalibrowanym otworem łącznika śrubowego, łączącym się z kolei z promieniowymi otworami dla chłodziwa, których wyloty skierowane są do wnęk głowicy skrawającej, znajdującymi się między jej krawędziami tnącymi.

Narzędzie według wynalazku stanowi korzystnie rozwiertak.

Badania eksploatacyjne obrotowego narzędzia skrawającego według wynalazku wykazały, że dzięki łatwości wymiany głowicy skrawającej i pewności jej połączenia z uchwytem, a także możliwości doprowadzenia chłodziwa do krawędzi tnących głowicy, możliwe jest odpowiednie zwiększenie prędkości skrawania, a tym samym wydajności narzędzia w porównaniu do wydajności podobnych narzędzi znanych ze stanu techniki.

Obrotowe narzędzie skrawające według wynalazku jest uwidocznione w przykładowych rozwiązaniach konstrukcyjnych na rysunku, na którym: fig. 1 - przedstawia narzędzie w postaci palcowego rozwiertaka z wymienną głowicą skrawającą, w widoku perspektywicznym; fig. 2 - narzędzie według fig. 1 z rozsuniętymi częściami, w widoku perspektywicznym; fig. 3 - narzędzie według fig. 1 i 2, w podłużnym przekroju osiowym; fig. 4 - głowicę skrawającą narzędzia według fig. 1, w widoku czołowym od dołu; fig. 5 - głowicę skrawającą narzędzia, w przekroju wzdłuż linii V-V na fig. 4; fig. 6 głowicę skrawającą narzędzia, w przekroju wzdłuż linii VI-VI na fig. 4; fig. 7 - śrubowy łącznik narzędzia według fig. 2, w widoku z boku; fig. 8 - ten sam łącznik śrubowy w widoku z góry; fig. 9 - uchwyt narzędzia według fig. 1 i 2, w osiowym przekroju podłużnym; fig. 10 - głowicę skrawającą z osadzonym w niej śrubowym łącznikiem, w przekroju wzdłuż linii X-X na fig. 3; fig. 11 - odmianę konstrukcyjną śrubowego łącznika narzędzia skrawającego według wynalazku, w widoku z boku; fig. 12 - głowicę skrawającą wraz z osadzonym w niej śrubowym łącznikiem według fig. 11, w widoku czołowym od dołu; fig. 13 - głowicę skrawającą w przekroju wzdłuż linii XIII-XIII na fig. 12, a fig. 14 - śrubowy łącznik narzędzia skrawającego w przekroju wzdłuż linii XIV-XIV na fig. 11.

Przedstawione na fig. 1 do 3 obrotowe narzędzie skrawające według wynalazku w postaci rozwiertaka palcowego 10 składa się z trzech podstawowych części, a mianowicie z głowicy skrawającej 16, śrubowego łącznika 18 oraz z podłużnego uchwytu 20. Głowica skrawająca 16 z powierzchnią czołową 12 jest wykonana ze spiekanych proszków węglików metali, zwłaszcza węglików wolframu, i spoiwa, zwłaszcza kobaltu, natomiast uchwyt 20 z powierzchnią czołową 14 i łącznik śrubowy 18 są wykonane ze stali węglowej albo stopowej, przy czym wszystkie te trzy części są współosiowe względem osi podłużnej A-A. Uchwyt 20 narzędzia jest zaopatrzony w osiowy kanał 22 do doprowadzania cieczy chłodzącej, czyli chłodziwa do krawędzi tnących głowicy skrawającej 16.

Przedstawiona na fig. 4 do 6 głowica skrawająca 16 jest zaopatrzona w środkowy otwór z cylindryczną powierzchnią kalibrowaną 28 o promieniu R1. Z powierzchni tej wystają w tylnej części głowicy identyczne, skierowane promieniowo do jej osi B, skrzydła blokujące 30, których wewnętrzna powierzchnia 31 znajduje się w odległości R2 od osi B głowicy, przy czym odległość R2 jest mniejsza od promienia R1 kalibrowanej powierzchni 28 otworu głowicy. Skrzydła blokujące 30 są rozmieszczone symetrycznie na kalibrowanej powierzchni 28 otworu głowicy wokół osi B, w jednakowych odstępach i są od siebie wzajemnie oddzielone zagłębieniami 32. Każde skrzydło blokujące 30 jest zaopatrzone w nachyloną względem osi B powierzchnię blokującą 34 oraz w wystający z niej promieniowo ogranicznik 36 z obustronnymi bocznymi powierzchniami oporowymi 38 i 40.

W widoku od strony powierzchni czołowej 24 poszczególne elementy skrzydła blokującego 30 są oznaczone następującymi oznaczeniami odpowiadających im kątów środkowych: powierzchni blokującej 34 odpowiada kąt środkowy 42, ogranicznikowi 36 - kąt środkowy 44, mniejszy od kąta 42, przy czym suma kątów 42 i 44 odpowiada kątowi środkowemu skrzydła blokującego 30, zaś zagłębieniu 32 odpowiada kąt środkowy 46.

Suma wszystkich kątów oznaczonych przez 42+44+46 jest równa ilorazowi kąta pełnego (360°) przez liczbę skrzydeł blokujących 30 (na fig. 4 trzy skrzydła), a więc równa 120°.

W przekroju wzdłuż osi B głowica skrawająca 16 składa się z właściwej części skrawającej, mającej w obrysie kształt cylindra, oraz z wystającej z niej od dołu części stożkowej 48, stanowiącej część osadczą głowicy. Powierzchnia zewnętrzna 50 części stożkowej 48 jest współosiowa z osią symetrii B głowicy. Dolna część stożkowa 48 łączy się z cylindryczną częścią głowicy skrawającej 16 za pośrednictwem pierścieniowej powierzchni stykowej 52.

Głowica skrawająca 16, przedstawiona w widoku od powierzchni czołowej 24, jest zaopatrzona w sześć identycznych i równo oddalonych od siebie krawędzi tnących 54, oddzielonych wzajemnie

PL 206 051 B1 od siebie zagłębieniami. Na powierzchni czołowej 24 głowicy skrawającej 16 znajduje się sześć wnęk 56 do osadzenia klucza.

Figury 7 i 8 przedstawiają łącznik śrubowy 18 o osi podłużnej C, służący do połączenia głowicy skrawającej 16 z uchwytem 20. Łącznik śrubowy 18 ma postać rury z kształtową powierzchnią zewnętrzną. Na swym przednim końcu 58 łącznik jest zaopatrzony w trzy identyczne i równo oddalone od siebie skrzydła dociskowe 66, wystające promieniowo na zewnątrz części cylindrycznej łącznika, której powierzchnia obwodowa 62 ma promień R3, przy czym R3 jest mniejsze od promienia R2 skrzydła blokującego 30.

Część cylindryczna 62 łącznika śrubowego 18 znajduje się poniżej jego skrzydeł dociskowych 63 i jest u dołu zakończona pierścieniem oporowym 76, łączącym ją z gwintem zewnętrznym 72 łącznika. Skrzydła dociskowe 66, wystające promieniowo na zewnątrz z powierzchni obwodowej 62, są oddalone od osi symetrii C o maksymalną odległość R4, przy czym R4 jest większy od promienia R2 skrzydła blokującego 30, a mniejszy od promienia R1 kalibrowanego otworu głowicy skrawającej 16. Sąsiednie skrzydła dociskowe 66 są od siebie wzajemnie oddzielone przez zagłębienia 68 łącznika śrubowego 18. Kąty środkowe odpowiadające zagłębieniom 68 są równe sumie kątów środkowych 42+44 poszczególnych elementów występów blokujących 30, natomiast kąty środkowe odpowiadające skrzydłom dociskowym 66 są nieco mniejsze od kątów środkowych zagłębień 32 między sąsiadującymi skrzydłami blokującymi 30 głowicy skrawającej 16. Poszczególne skrzydła dociskowe 66 są ograniczone od góry zewnętrznymi, wypukłymi i nachylonymi do osi C powierzchniami dociskowymi 70, zaś z obydwu boków - bocznymi powierzchniami oporowymi 71' i 71”.

Pod gwintem zewnętrznym 72 śrubowego łącznika 18 znajduje się jego tylny koniec 60, podzielony szczelinowymi wycięciami na cztery człony sprężyste 74. Człony sprężyste 74 nadają tylnemu końcowi 60 łącznika śrubowego 18 sprężystość w kierunku promieniowym.

W przednim końcu 58 łącznika śrubowego 18 znajduje się sześć skierowanych promieniowo otworów 78 na chłodziwo, łączących kalibrowany osiowy otwór 64 łącznika z powierzchnią obwodową 62 jego przedniego końca 58.

Uchwyt 20 jest zakończony od strony głowicy skrawającej 16 przednim końcem 80, zaopatrzonym w kalibrowany otwór osadczy 82 oraz w czołową pierścieniową powierzchnię oporową 84, z którą po osadzeniu głowicy skrawającej 16 styka się powierzchnia czołowa 52 tej głowicy. Kalibrowany otwór osadczy 82 i stanowiący jego przedłużenie kanał 22 na chłodziwo są współosiowe z podłużną osią d uchwytu 20. Kalibrowany otwór osadczy 82 składa się z przedniej części stożkowej 86, części z gwintem wewnętrznym 88, współpracującym z gwintem zewnętrznym 72 śrubowego łącznika 18 oraz z cylindrycznej części oporowej 90, połączonej z kanałem 22 na chłodziwo. Średnica części oporowej 90 jest nieznacznie mniejsza od średnicy tylnego końca 60 łącznika śrubowego 18.

Montaż rozwiertaka 10 złożonego z trzech odrębnych części odbywa się w sposób następujący: tylny koniec 60 łącznika śrubowego 18 wkłada się do kalibrowanego otworu 82 uchwytu 20, a następnie wkręca się gwint zewnętrzny 72 do gwintu wewnętrznego 88, stanowiącego przedłużenie tego kalibrowanego otworu 82. Następnie na przedni koniec 58 łącznika śrubowego 18 nasadza się swym otworem głowicę skrawającą 16 w położenie, w którym wewnętrzne obrzeże otworu tej głowicy zetknie się z pierścieniem oporowym 76 śrubowego łącznika 18. Głowica skrawająca znajduje się wówczas w położeniu otwartym (fig. 10), w którym skrzydła dociskowe 66 łącznika śrubowego 18 są osadzone w zagłębieniach 32 między skrzydłami blokującymi 30 głowicy skrawającej 16, natomiast skrzydła blokujące 30 głowicy znajdują się w zagłębieniach 68 między skrzydłami dociskowymi 66 śrubowego łącznika 18.

W celu przymocowania głowicy skrawającej 16 do uchwytu 20 rozwiertaka 10 należy ją obrócić wokół osi B w kierunku ruchu wskazówek zegara. Cztery człony sprężyste 74 dolnego końca 60 sprężystego uchwytu 18 zaczepiają wówczas o powierzchnię oporową 90, zabezpieczając łącznik śrubowy 18 przed obrotem. Następnie obraca się głowicę skrawającą 16 z położenia otwartego (fig. 10) w położenie, w którym skrzydła blokujące 30, przesuwając się po powierzchni skrzydeł dociskowych 66, powodują zetknięcie powierzchni blokujących 34 z powierzchniami dociskowymi 70, a równocześnie powierzchnie oporowe 40 ograniczników 36 zetkną się z boczną powierzchnią oporową 71” skrzydeł dociskowych 66. W trakcie dalszego obrotu głowicy skrawającej 16 łącznik śrubowy 18 obraca się wraz z nią (w wyniku zetknięcia powierzchni oporowej 40 ograniczników 36 z boczną powierzchnią oporową 71” skrzydeł dociskowych 66), powodując dokręcenie gwintu zewnętrznego 72 łącznika śrubowego 18 w gwincie wewnętrznym 88 uchwytu 20. W wyniku dociskania powierzchni dociskowej 70 skrzydeł dociskowych 66 do powierzchni blokującej 34 skrzydeł blokujących 30, łącznik śrubowy 18

PL 206 051 B1 przesuwa część stożkową 48 głowicy skrawającej 16, aż do zetknięcia się jej powierzchni stykowej 52 z czołową powierzchnią oporową 84 uchwytu 20. Równocześnie część stożkowa 48 głowicy skrawającej 16 zostaje sztywno osadzona w części stożkowej 86 otworu uchwytu 20, zapewniając współosiowość osadzenia wszystkich części rozwiertaka.

Należy zaznaczyć, że głowica skrawająca 16 jest pozbawiona wszelkich nagwintowanych części, natomiast gwint znajduje się na łączniku śrubowym 18 i uchwycie 20, skutecznie eliminując możliwość niewspółosiowego połączenia poszczególnych części rozwiertaka. Ponieważ powierzchnia dociskowa 70 każdego skrzydła dociskowego 66 jest - jak poprzednio zaznaczono - nieznacznie wypukła, zapewnia ona „unoszenie łącznika śrubowego 18 w trakcie obrotu głowicy skrawającej 16 w kierunku ruchu wskazówek zegara, przy czym styk powierzchni skrzydeł dociskowych 66 łącznika 18 i skrzydeł blokujących 30 głowicy winien być tak zaprojektowany, aby nie powodował on ruchów poprzecznych głowicy w kierunkach prostopadłych do osi B, lecz umożliwiał jej prowadzenie przez współosiowe przesuwanie jej części stożkowej 48 względem części stożkowej 86 otworu uchwytu 20.

Promieniowe otwory na chłodziwo 78 śrubowego łącznika 18 są tak skierowane względem jego skrzydeł dociskowych 66, że po złożeniu rozwiertaka 10 ich wyloty znajdują się w jednej płaszczyźnie osiowej przechodzącej przez oś C z zagłębieniami 68, zapewniając dostarczanie chłodziwa bezpośrednio do krawędzi tnących 54, a tym samym optymalne warunki ich chłodzenia. Takie położenie wylotów otworów 78 na chłodziwo zapewnia „zamknięte położenie głowicy 16 na śrubowym łączniku 18, w którym powierzchnia oporowa 40 ograniczników 36 opiera się na odpowiednich bocznych powierzchniach oporowych 71” skrzydeł dociskowych 66.

W celu wymiany lub odłączenia głowicy skrawającej 16 od uchwytu 20 rozwiertaka, obraca się ją w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara, w położenie, w którym powierzchnie oporowe 38 ograniczników 36 zetkną się z bocznymi powierzchniami oporowymi 71' skrzydeł dociskowych 66 śrubowego łącznika 18, a w następnej fazie tego ruchu spowodują jego wykręcenie z gwintu 88 uchwytu 20. Po wysunięciu śrubowego łącznika 18 z kalibrowanego otworu osadczego 82 uchwytu 20, część stożkowa 48 głowicy skrawającej 16 wysuwa się równocześnie z części stożkowej 86 kalibrowanego otworu osadczego 82 tego uchwytu 20. Głowica skrawająca 16 może być wówczas wysunięta ze śrubowego łącznika 18, na którym może być osadzona inna wymienna głowica. W trakcie wymiany głowicy skrawającej, łącznik śrubowy 18 nie musi być wyjmowany z uchwytu 20, a jedynie wkręcany lub wykręcany przez kilka obrotów gwintu 88. W przypadku celowości wyjęcia śrubowego łącznika 18 z uchwytu 20, a więc całkowitego rozmontowania rozwiertaka - głowicę skrawającą 16 obraca się w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara, aż do całkowitego wykręcenia tego śrubowego łącznika 18 z uchwytu 20.

Jak wyżej wspomniano, połączenie głowicy skrawającej 16 z łącznikiem śrubowym 18 uzyskane jest przez zaczepienie się skrzydeł dociskowych 66 śrubowego łącznika 18 o wystające w kierunku osiowym z powierzchni blokujących 34 skrzydeł blokujących 30 - ograniczniki 36. W położeniu głowicy skrawającej 16 przymocowanej do uchwytu 20, każde skrzydło blokujące 30 znajduje się pod odpowiednim skrzydłem dociskowym 66, przy równoczesnym wzajemnym zestyku powierzchni blokujących 34 skrzydeł blokujących 30 z powierzchniami dociskowymi 70 skrzydeł dociskowych 66 śrubowego łącznika 18.

Figury 11 do 14 przedstawiają odmianę rozwiązania konstrukcyjnego rozwiertaka według wynalazku, złożoną z głowicy skrawającej 116 (fig. 12 i 13), śrubowego łącznika 118 (fig. 12 i 14) oraz z uchwytu 20, identycznego jak w poprzednim rozwiązaniu konstrukcyjnym (fig. 3).

Głowica skrawająca 116 jest zaopatrzona, tak jak i w poprzednio opisanym rozwiązaniu konstrukcyjnym, w osiowy kalibrowany otwór 127, z kalibrowaną powierzchnią obwodową 128, z której w dolnej części otworu wystają promieniowo trzy identyczne skrzydła blokujące 130, rozmieszczone równoodległe względem siebie i oddzielone wzajemnie zagłębieniami 132. Każde skrzydło blokujące 130 jest zaopatrzone w nachyloną względem osi symetrii B1 powierzchnię blokującą 144 i w znajdujący się w jego tylnym końcu 135 - ogranicznik 136, wystający równolegle do osi B1. Ogranicznik 136 jest obustronnie ograniczony równoległymi do promienia powierzchniami oporowymi 138 i 140.

W górnej części 149 głowicy skrawającej 116 o obrysie cylindrycznym wystaje do dołu jej część stożkowa 148 o stożkowej powierzchni zewnętrznej 150, współosiowej z osią B, zwężająca się w kierunku do tylnego końca 126 głowicy i zakończona od dołu powierzchnią czołową 148'. W górnej części 149 stożkowa powierzchnia zewnętrzna 150 części stożkowej 148 łączy się zaokrągloną krawędzią 158 z pierścieniową czołową powierzchnią oporową 152 górnej części 149 głowicy. Głowica skrawająca 116 ma od strony swej powierzchni czołowej 124 strukturę taką samą jak opisana powyżej struktura

PL 206 051 B1 głowicy 16, zawierająca sześć identycznych i równo oddalonych od siebie (a nieuwidocznionych na rysunku) krawędzi tnących, oddzielonych od siebie wzajemnie wnękami 156.

Łącznik śrubowy 118 (fig. 11 i 14) ma postać rury o kształtowej powierzchni zewnętrznej, zaopatrzonej w osiowy otwór kalibrowany 164, otwarty od dołu, a zamknięty na przednim końcu 158 łącznika. Od strony swego przedniego końca części 158 śrubowy łącznik 118 ma zewnętrzną obwodową powierzchnię cylindryczną 162, z której wystają promieniowo trzy identyczne i równoodległe od siebie skrzydła dociskowe 166 o osiach równoległych do podłużnej osi C1 śrubowego łącznika 118. Każde skrzydło dociskowe jest zaopatrzone w nachyloną do tyłu względem osi podłużnej C1 powierzchnię dociskową 170 oraz w obustronne promieniowe boczne powierzchnie oporowe 171' i 171, przy czym poszczególne skrzydła dociskowe 166 są od siebie oddzielone za pomocą zagłębień 168. W dolnej części cylindrycznej powierzchni obwodowej 162 znajdują się wystające z niej promieniowo człony oporowe 175, o osiach równoległych do osi podłużnej C1 śrubowego łącznika 118 oraz na przemian z nimi człony oporowe 176 o osi prostopadłej do osi C1. Wystające promieniowo człony oporowe 175 i 176 są zaopatrzone odpowiednio w boczne powierzchnie oporowe 175' i 175” oraz 176' i 176.

Ponadto śrubowy łącznik 118 jest zaopatrzony na swym przednim końcu 158 w sześć promieniowych otworów 178 na chłodziwo, łączących kalibrowany otwór 164 z cylindryczną powierzchnią obwodową 162. Wyloty otworów 178, podobnie jak w opisanym poprzednio rozwiązaniu konstrukcyjnym rozwiertaka według wynalazku, są przestrzennie rozmieszczone w taki sposób, że po złożeniu rozwiertaka 110 wyloty otworów 178 na chłodziwo są skierowane na wnęki 156, zapewniając bezpośrednie dostarczenie chłodziwa do każdej z krawędzi tnących.

Pod członami oporowymi 175 i 176 łącznik śrubowy 118 jest zaopatrzony w gwint zewnętrzny 172, współpracujący z gwintem wewnętrznym 88 uchwytu 20, zaś w swej tylnej części 160 - w oddzielone od siebie szczelinami cztery człony sprężyste 174, nadające tylnemu końcowi 160 odpowiednią sprężystość w kierunku promieniowym.

Złożenie rozwiertaka 110 następuje w taki sam sposób jak opisane poprzednio złożenie rozwiertaka 10, a mianowicie tylny koniec 160 łącznika śrubowego 118 wkłada się współosiowo w kalibrowany otwór osadczy 82 uchwytu 20, po czym obracając go wprowadza się jedną lub dwie nitki gwintu zewnętrznego 172 łącznika w gwint wewnętrzny 88 uchwytu 20. Następnie na przedni koniec 158 łącznika śrubowego 118 nasadza się głowicę skrawającą 116 w położenie, w którym pierścieniowa powierzchnia czołowa 148' części stożkowej 148 opiera się o powierzchnie oporowe 176' członów oporowych 176, a równocześnie skrzydła dociskowe 166 wprowadzone są w zagłębienia 132 ze skrzydłami blokującymi 130 głowicy skrawającej 116, zaś skrzydła blokujące 130 w zagłębienia 168 między skrzydłami dociskowymi 166 łącznika śrubowego 118. Poszczególne części rozwiertaka 110 znajdują się wówczas w położeniu otwartym.

W celu zamocowania głowicy skrawającej 116 do uchwytu 20, obraca się ją wokół osi B1 w kierunku ruchu wskazówek zegara, powodując przesunięcie jej skrzydeł blokujących 130 wokół odpowiednich skrzydeł dociskowych 166 śrubowego łącznika 118, przy czym powierzchnie dociskowe 170 skrzydeł dociskowych 166 stykają się w trakcie tego obrotu z powierzchniami blokującymi 134 skrzydeł blokujących 130, zaś ograniczniki 136 opierają się swą powierzchnią oporową 140 o powierzchnię oporowa 175 członów oporowych 175.

Głowica skrawająca 116 obracana jest w kierunku ruchu wskazówek zegara w położenie, w którym gwint zewnętrzny 172 śrubowego łącznika 118 zostanie całkowicie wkręcony w gwint wewnętrzny 88 uchwytu 20, a równocześnie pierścieniowa powierzchnia oporowa 152 głowicy skrawającej 116 dociśnie do pierścieniowej powierzchni oporowej 84 przedniego końca 80 uchwytu 20. Część stożkowa 148 głowicy skrawającej 116 dociska wówczas całą swą powierzchnią stożkową 150 do wewnętrznej powierzchni stożkowej 86 otworu uchwytu 20.

W celu zdjęcia głowicy skrawającej 116 z uchwytu 20, należy ją obracać w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara w położenie, w którym powierzchnie oporowe 138 jej skrzydeł blokujących 130 zetkną się z powierzchniami oporowymi 175' członów oporowych 175 śrubowego łącznika 118, umożliwiając jego wykręcanie z uchwytu 20. W położeniu, w którym śrubowy łącznik 118 wysuwa się z kalibrowanego otworu osadczego 82, powierzchnie oporowe 176' członów oporowych 176 naciskają na pierścieniową powierzchnię czołową 148', unosząc część stożkową 148 głowicy skrawającej 116, powodując jej wysunięcie z kalibrowanego otworu osadczego 182.

PL 206 051 B1

Wynalazek został opisany jedynie w przykładowych rozwiązaniach konstrukcyjnych, natomiast ochroną z patentu objęte są również wszelkie jego zmiany i modyfikacje objęte ideą wynalazku i określone zastrzeżeniami patentowymi.

Claims

1. Obrotowe narzędzie skrawające, złożone z głowicy skrawającej, uchwytu i łącznika mocującego głowicę w uchwycie, przy czym głowica skrawająca jest wyposażona w część o obrysie cylindrycznym z krawędziami tnącymi, oddzielonymi od siebie wzajemnie zagłębieniami oraz w wystającą z niej część stoż kową mocującą, a także w osiowy przelotowy otwór, natomiast uchwyt w postaci rury jest zaopatrzony na swym przednim końcu w stożkowy otwór osadczy i w gwint wewnętrzny, współpracujący z gwintem zewnętrznym łącznika, znamienne tym, że jego głowica skrawająca (16, 116) jest zaopatrzona w wystające promieniowo z kalibrowanej powierzchni (28, 128) jej osiowego otworu (127) skrzydła blokujące (30, 130) o osiach równoległych do osi (B, B1) głowicy (16, 116), z nachylonymi powierzchniami blokującymi (34, 134) i ogranicznikami (36, 136) z boczną powierzchnią oporową (40, 140), natomiast łącznik stanowi łącznik śrubowy (18, 118) wyposażony w gwint zewnętrzny (72, 172), współpracujący z gwintem wewnętrznym (88) uchwytu (20), oraz w wystające promieniowo z jego cylindrycznej powierzchni obwodowej (62, 162) skrzydła dociskowe (66, 166) z nachyloną do osi (C, C1) powierzchnią dociskową (70, 170) i z bocznymi powierzchniami oporowymi (71 i 171), przy czym skrzydła dociskowe (66, 166) współpracują swymi powierzchniami dociskowymi (70, 170) i bocznymi powierzchniami oporowymi (71” i 171) odpowiednio z powierzchniami blokującymi (34, 134) oraz z powierzchniami oporowymi (40, 140) skrzydeł blokujących (30, 130) głowicy skrawającej (16, 116).

2. Narzędzie według zastrz. 1, znamienne tym, że ograniczniki (36) skrzydeł blokujących (30) znajdują się na przednim końcu (35') skrzydeł blokujących (30) w otworze głowicy skrawającej (16).

3. Narzędzie według zastrz. 2, znamienne tym, że ograniczniki (36) wystają osiowo z powierzchni blokującej (34) skrzydeł blokujących (30) głowicy skrawającej (16).

4. Narzędzie według zastrz. 1, znamienne tym, że boczne powierzchnie oporowe (71) stanowią przynajmniej część powierzchni bocznej skrzydeł dociskowych (66) śrubowego łącznika (18).

5. Narzędzie według zastrz. 1, znamienne tym, że ogranicznik (136) znajduje się na tylnym końcu skrzydła blokującego (130).

6. Narzędzie według zastrz. 1, znamienne tym, że boczna powierzchnia oporowa (175) stanowi przynajmniej część powierzchni bocznej członu oporowego (175) o osi równoległej do osi (C1) śrubowego łącznika (118).

7. Narzędzie według zastrz. 6, znamienne tym, że człon oporowy (175) o osi równoległej do osi (C1) śrubowego łącznika (118) znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie gwintu zewnętrznego (172) tego łącznika.

8. Narzędzie według zastrz. 6, znamienne tym, że między sąsiadującymi członami oporowymi (175) o osi równoległej do osi (C1) śrubowego łącznika (118) znajdują się człony oporowe (176) o osi prostopadłej do osi (C1) śrubowego łącznika (118).

9. Narzędzie według zastrz. 1, znamienne tym, że jego łącznik śrubowy (18, 118) jest wyposażony w swej tylnej części w człony sprężyste (74, 174) wystające z gwintu zewnętrznego (72, 172) tego łącznika.

10. Narzędzie według zastrz. 1 albo 2, albo 3, albo 4, albo 5, albo 6, albo 7, albo 8, albo 9, znamienne tym, że jego uchwyt (20) jest zaopatrzony w kanał (22) łączący się z kalibrowanym otworem (64, 164) łącznika śrubowego (18, 118), łączącym się z kolei z promieniowymi otworami (78, 178) dla chłodziwa, których wyloty skierowane są do wnęk (56, 156) głowicy skrawającej (16, 116), znajdującymi się między jej krawędziami tnącymi (54, 154).

11. Narzędzie według zastrz. 1, znamienne tym, że stanowi rozwiertak.