Obrotowy przelacznik wielopolozeniowy Przedmiotem wynalazku jest obrotowy przelacznik wielopolozeniowy stosowany zwiaszcza w elektronicz¬ nych lub elektrycznych przyrzadach pomiarowych.Znany jest obrotowy przelacznik wielopolozeniowy skladajacy sie z zapadki, osi, rotorów i zawleczek zabezpieczajacych ruch poosiowy rotorów jak równiez samej osi przelacznika wzgledem plyty czolowej przyrzadu. Os przelacznika jest wykonana w formie ksztaltowego preta o stalym przekroju na odcinku miedzy zapadka a rotorami. Z jednego konca os jest zakonczona w ksztalcie walca, na którym wykonano przewezenie sluzace do osadzenia zawleczki zabezpieczajacej ruch poosiowy przelacznika wzgledem plyty czolowej. Na czesci koncowej walca jest osadzone pokretlo przelacznika. Zapadka sklada sie z nasady, sprezyny i dwóch rolek osadzonych w sprezynie za pomoca czopów. Nasada ma ksztalt tulei zakonczonej ksztaltowym kolnie¬ rzem, w którym sa wykonane otwory celem przymocowania sprezyny. Drugi koniec nasady ma poprzeczne wzgledem osi symetrii wyzlobienie, w którym jest osadzona ksztaltowa czesc osi przelacznika.Rotor przelacznika wykonany z tworzywa izolacyjnego, sklada sie z dwóch podobnych czesci odwróco¬ nych wzgledem siebie o sto osiemdziesiat stopni z tym, ze jedna czesc rotora ma ksztaltowa, nasadowa tuleje, zakonczona przewezeniem sluzacym uo zacisniecia zawleczki. Zawleczka ta zabezpiecza ruch poosiowy drugiej czesci rotora osadzonej na nasadowej tulei jego pierwszej czesci. Role statora przelacznika spelnia dwustronnie drukowana plytka montazowa.Znany obrotowy przelacznik wielopolozeniowy ma nastepujace wady. Poprawne jego wykonanie wymaga zachowania bardzo dokladnych nawzajem zgodnych wymiarów katowych miedzy statorarhi i rotorami, miedzy statorami i zapadka oraz miedzy zapadka i opisem na plycie czolowej. Dopuszczalne przesuniecia katowe miedzy poszczególnymi elementami ukladu przelaczania sa odwrotnie proporcjonalne do liczby pozycji przelacznika i liczby statorów. Przy liczbie pozyqi przelacznika powyzej dwudziestu czterech i kilku statorach tolerancje katowe Jeza na granicy mozliwosci technologicznych przy kilku procentowych brakach. Poza tym przelacznik jest trudny w montazu a w szczególnosci utrudnione jest zakladanie zawleczki na nasadowa ksztaltowa tuleje rotora, jak równiez zawleczki zabezpieczajacej ruch poosiowy tego przelacznika wzgledem plyty czolowej przyrzadu.Celem wynalazku jest wyeliminowanie wad i niedogodnosci znanego obrotowego przelacznika wielopolo¬ zeniowego.2 71 892 Cel ten zostal osiagniety przez to, ze na ksztaltowej osi przelacznika wykonano przewezenia umozliwiaja¬ ce trwale skrecenie katowe poszczególnych jej odcinków wzgledem siebie, obydwie identycznego ksztaltu czesci rotora polaczono tulejka sprzegajaca majaca pazurki ustalajace, przy wspóldzialaniu z ksztaltowymi kanalkami rotora, dokladne polozenie czesci tego rotora wzgledem siebie, zabezpieczono os przed ruchem poosiowym wzgledem plyty czolowej przez przekrecenie podkladki w przewezeniu tejze osi.Obrotowy przelacznik wielopolozeniowy ma te zalete, ze przesuniecia katowe miedzy poszczególnymi statorami i rotorami, miedzy statorami i zapadka, miedzy zapadka i opisem na plycie czolowej ssa eliminowane prcez trwale skrecenie katowe poszczególnych odcinków wzgledem siebie zas montaz tego przelacznika jest bardzo latwy.Przedmiot wynalazku, w przykladzie wykonania, jest przedstawiony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia osiowy przekrój przelacznika zamontowanego na plyte czolowa aparatu, fig. 2 —przekrój A—A przez sprezyne zapadki w miejscu osadzenia czopów rolki, fig. 3 — przekrój B—B przewezenia osi miedzy zapadka i pokretlem,fig. 4 — przekrój C-C przewezenia osi nad rotorem, fig. 5 —widok perspektywiczny tulejki sprzegajacej. Obrotowy przelacznik wielopolozeniowy jest zbudowany z osi 1, z jednego lub wiecej rotorów 5 suwliwie polaczonych z osia 1, z jednej lub wiecej tulejek 6 laczacych dwie identyczne odwrócone wzgledem siebie o sto osiemdziesiat stopni czesci rotorów 5, z zapadki 11 osadzonej na jednym kaztaltowym odcinku osi 1, z pokretla 12 oraz podkladki 10. Os 1 wykonana w formie ksztaltowego preta ma przewezenia 2 umozliwiajace trwale skrecenia katowe poszczególnych jej odcinków wzgledem siebie, sluzace do eliminowania szkodliwych przesuniec katowych miedzy elementami ukladu przelacznika. Os 1 jest osadzona w otworze plyty czolowej 13 przyrzadu i zabezpieczona przed ruchem poosiowym przez przekrecenie podkladki 10 w przewezeniu 2.Zapadka 11 sklada sie z nasady, sprezyny 3 i dwóch rolek 4. Nasada zapadki 11 ma ksztalt tulei zakonczonej ksztaltowym kolnierzem do którego przymocowana jest sprezyna 3 za pomoca wkretów. Sprezyna 3 ma ksztalt wydluzonej elipsy. Posiada ona na swoich koncach wytloczenia zakonczone stozkiem 9. W wytloczeniach sa osadzone czopy rolek 4.Czesc skladowa rotora 5 jest wykonana z tworzywa izolacyjnego. Ma ona ksztalt tulei z przynajmniej jednym wystajacym ksztaltowym ramieniem, w którym jest osadzony styk i spiralna sprezyna. Wewnatrz tulei poosiowo sa wykonane przeciwlegle wzgledem siebie ulozone dwa ksztaltowe otwory 14 sluzace do skretnego mocowania czesci rotorów 5 za pomoca laczacej tulejki 6, zas wzdluz poprzecznej osi symetrii jest wykonany ksztaltowy otwór sluzacy do suwliwego mocowania czesci rotora 5 na osi 1 oraz fiwa kanalki 8 sluzace do dokladnego ustalenia laczacej tulejki 6 wzgledem czesci rotora 5. Laczaca tulejka 6 jest wykonana z tworzywa izolacyjnego. Ma ona na swoich koncach po dwa przeciwlegle wzgledem siebie ulozone hakowate zaczepy zakonczone pazurkami 7. Pazurki 7 laczacej tulejki 6, przy wspóldzialaniu kanalków 8 czesci rotora 5, sluza do dokladnego ustalenia polozenia dwóch czesci rotora 5 wzgledem siebie po ich wlozeniu w otwór statora 15 i skretnym polaczeniu za pomoca laczacej tulejki 6. PL Rotary multi-position switch The subject of the invention is a rotary multi-position switch used primarily in electronic or electric measuring devices. Known is a multi-position rotary switch consisting of a ratchet, axis, rotors and cotter pins securing the axial movement of the rotors as well as the axis of the switch relative to the front panel. The switch axle is made in the form of a shaped rod with a constant cross-section between the pawl and the rotors. At one end, the axis is ended in the shape of a cylinder, on which a groove was made, which is used to insert the cotter securing the axial movement of the switch in relation to the face plate. A switch knob is mounted on the end of the roller. The pawl consists of a base, a spring and two rollers mounted in the spring by pivots. The base has the shape of a sleeve with a shaped collar in which holes are made to attach the spring. The other end of the base has a groove transverse to the axis of symmetry, in which the shaped part of the switch axis is mounted. The switch rotor, made of insulating material, consists of two similar parts turned against each other by 180 degrees, but one part of the rotor is shaped , mount the sleeve, ending with a groove serving for the clamping of the cotter pin. This cotter secures the axial movement of the second part of the rotor mounted on the socket sleeve of its first part. The role of the switch stator is performed by a double-sided printed mounting plate. The well-known multi-position rotary switch has the following disadvantages. Its proper implementation requires very accurate, mutually consistent angular dimensions between the statorar and rotors, between the stators and the pawl, and between the pawl and the description on the front plate. The permissible angular displacements between individual elements of the switching system are inversely proportional to the number of positions of the switch and the number of stators. With the number of switch positions above twenty-four and several stators, Jez's angular tolerances are at the limit of technological possibilities with a few percent shortages. In addition, the switch is difficult to assemble and, in particular, it is difficult to fit the locking pin on the shapely shaped rotor sleeve, as well as the locking pin securing the axial movement of this switch with respect to the front plate of the device. This was achieved by the fact that on the shape of the switch axis there were cuttings enabling permanent angular twisting of individual sections of the rotor in relation to each other, both of the identical shape of the rotor parts were joined by a coupling sleeve having the claws locating, in cooperation with the shape channels of the rotor, the exact position of the rotor the axis is secured against axial movement in relation to the front plate by turning the washer in the narrowing of this axis. the latch, between the latch and the description on the faceplate, eliminates the permanent angular twisting of individual sections with respect to each other, and the assembly of this switch is very easy. faceplate of the apparatus, fig. 2 - section A-A through the spring of the latch in the place where the roll pins are seated, fig. 3 - section B-B of the axis passage between the latch and the knob, fig. 4 - C-C section of the axle gap above the rotor, Fig. 5 - perspective view of the bonding sleeve. The rotary multi-position switch consists of an axis 1, one or more rotors 5 slidably connected to the axis 1, one or more bushings 6 connecting two identical parts of the rotors turned one hundred and eighty degrees apart 5, a ratchet 11 mounted on one cascade section of the axis 1, with a knob 12 and washers 10. Axis 1, made in the form of a rod-shaped bar, has grooves 2 enabling permanent angular twisting of its individual sections in relation to each other, serving to eliminate harmful angular displacements between elements of the switch system. The axis 1 is seated in the opening of the faceplate 13 of the device and secured against axial movement by turning the washer 10 in the passage 2. The latch 11 consists of a root, a spring 3 and two rollers 4. The pawl base 11 has the shape of a sleeve ended with a shaped collar to which it is attached spring 3 with screws. Spring 3 has the shape of an elongated ellipse. At its ends, it has embossings finished with a cone 9. The embossings are embedded with roller journals 4. The rotor 5 consists of an insulating material. It is shaped like a sleeve with at least one protruding shaped shoulder in which a contact and a helical spring are embedded. Inside the sleeves there are axially opposite to each other two shaped holes 14 arranged for the torsional fastening of the rotor parts 5 by means of a connecting sleeve 6, and along the transverse axis of symmetry there is a shaped hole for sliding mounting of the rotor parts 5 on the axis 1 and the flange of the channels 8 for precise positioning of the connecting sleeve 6 with respect to the rotor part 5. The connecting sleeve 6 is made of an insulating material. At its ends, it has two hook-shaped catches with claws at its ends. tightened connection by means of a connecting sleeve 6. PL