NL2008346C2 - Werkwijze en inrichting voor het regelen van de atmosfeer in een met land- en tuinbouwproducten gevulde ruimte. - Google Patents

Description

Werkwijze en inrichting voor het regelen van de atmosfeer in een met land- en tuinbouwproducten gevulde ruimte

De uitvinding heeft betrekking op een werkwijze 5 voor het regelen van de atmosfeer in een althans ten dele met land- of tuinbouwproducten gevulde, afsluitbare ruimte.

Een goede bewaring van land- en tuinbouwproducten is van groot belang. Dergelijke producten worden meestal slechts een keer per jaar geoogst en moeten voor een goede 10 prijsvorming gelijkmatig over de tijd verdeeld op de markt gebracht worden. Het is bekend dat land- en tuinbouwproducten lang bewaard kunnen worden wanneer zij in een gecontroleerde atmosfeer (CA) opgeslagen zijn. Onder een gecontroleerde atmosfeer wordt daarbij een atmosfeer bedoeld 15 waarvan de samenstelling, met name het zuurstofgehalte, het kooldioxidegehalte en het stikstofgehalte binnen nauwkeurig bepaalde grenzen gehouden wordt.

Voor een lange bewaarduur is vooral het zuurstofgehalte van groot belang; dit dient zo laag mogelijk 20 gehouden te worden. Verse land- en tuinbouwproducten vertonen nl. tijdens de opslag respiratie; ze nemen zuurstof uit de atmosfeer op en gebruiken dit voor de omzetting of verbranding van complexe moleculen, zoals glucose, waarbij energie vrijkomt. Deze respiratie gaat gepaard met rijping 25 van de producten, waardoor hun houdbaarheid wordt beperkt.

Om voortijdige rijping tegen te gaan wordt fruit, zoals bijvoorbeeld appels of peren, bewaard in een atmosfeer met een zeer laag zuurstofgehalte, bekend als ULO (Ultra Low Oxygen) bewaring. Voor peren bedraagt het zuurstofgehalte 30 bijvoorbeeld 2-3 procent, terwijl dit voor appels zelfs bij 1-1,5 procent ligt.

Hoewel in beginsel verlaging van het zuurstofgehalte leidt tot verlenging van de bewaarduur, zijn 2 er wel grenzen aan de mogelijkheden voor verlaging. Wanneer nl. het zuurstofgehalte te laag wordt, bestaat het risico dat respiratie of aerobe ademhaling overgaat in fermentatie ofwel anaerobe ademhaling. Bij fermentatie, te beschouwen 5 als "noodademhaling" van de producten, wordt glucose omgezet in kooldioxide en (in geval van verse tuinbouwproducten) alcohol. Wanneer fermentatie te lang voortduurt leidt dit tot beschadiging van de producten, waardoor deze onverkoopbaar worden.

10 Ondanks dit risico bestaat er voor sommige land en tuinbouwproducten toch behoefte aan een verdere verlaging van het zuurstofgehalte waarbij de producten bewaard worden. Dit wordt vooral ingegeven door de wens om bewaarafwijkingen te voorkomen. Daarvoor worden tot nu toe veelal chemische 15 middelen toegepast, maar daarvan staat het gebruik steeds meer ter discussie. Zo worden appels en peren op dit moment nog na het plukken behandeld met DPA (difenylamine) om scald, een schilafwijking waarbij zwarte verkleuringen ontstaan die het fruit waardeloos maken, tegen te gaan. De 20 toepassing van dit middel zal in de loop van 2012 echter verboden worden.

Om het zuurstofgehalte waaronder fruit bewaard wordt verder te kunnen verlagen is het nodig dat de overgang van respiratie naar fermentatie duidelijk kan worden 25 bepaald, zodat tijdig maatregelen genomen kunnen worden om productschade tegen te gaan.

Er zijn al verschillende methoden bekend om optreden van fermentatie tijdig op te sporen.

Een eerste methode is gebaseerd op de meting van 30 de alcohol die gevormd wordt tijdens de fermentatie. Bij deze bekende methode worden periodiek, bijvoorbeeld wekelijks, monsters genomen van het fruit dat in een bewaarruimte is opgeslagen fruit. Deze monsters, die 3 bijvoorbeeld kunnen bestaan uit enkele appels of peren, worden in een laboratorium geanalyseerd, waarbij door chemische analyse het ethanolgehalte in het vruchtvlees wordt bepaald. Een probleem van deze bekende werkwijze is 5 dat die afhankelijk is van de nabijheid van een goed geoutilleerd laboratorium, terwijl de arbeid, en het transport van de monsters tijdrovend en kostbaar is. Omdat alcoholmetingen in de praktijk niet in de bewaarruimte zelf uitgevoerd kunnen worden, is deze werkwijze niet geschikt om 10 geïmplementeerd te worden in een met de ruimte verbonden meet- en regelsysteem.

Een andere bekende methode is beschreven in "The harvest watch system - measuring fruit's healthy glow", B.E. Stephens en D.J. Tanner, ISHS Acta Horticulturae 687: 15 International Conference Postharvest Unlimited Downunder 2004. Daarbij wordt uitgegaan van het meten van de fluorescentie van het chlorofyl in de schil, die een aanwijzing zou zijn voor de gezondheidstoestand van de vrucht, met name de hoeveelheid chlorofyl. De werkwijze is 20 gebaseerd op het belichten van een monster van het opgeslagen fruit, en het uit de gemeten fluorescentie afleiden van het risico van fermentatie. Het verband tussen de waargenomen fluorescentie van de schil en het optreden van fermentatie blijkt in de praktijk echter niet eenduidig 25 te zijn, waardoor deze methode niet volledig betrouwbaar is.

Derhalve bestaat er behoefte aan een werkwijze waarmee de atmosfeer in een afsluitbare bewaarruimte voor land- of tuinbouwproducten betrouwbaar geregeld kan worden, zodanig dat het risico van fermentatie zelfs bij zeer lage 30 zuurstofgehaltes nagenoeg volledig uitgesloten kan worden. Volgens de uitvinding wordt dit bereikt door het rechtstreeks waarnemen van de respiratie van de land- of tuinbouwproducten en het afhankelijk van de waargenomen 4 respiratie instellen van een zuurstofgehalte, een kooldioxidegehalte en/of een stikstofgehalte in de ruimte. Door de werkelijke respiratie als uitgangspunt te nemen wordt een betere regeling bereikt dan mogelijk zou zijn op 5 basis van eerdere testresultaten of theoretische modellen.

Een eenvoudige regeling wordt verkregen wanneer de respiratie van de land- of tuinbouwproducten waargenomen wordt door het meten van hun zuurstofopname, het meten van hun kooldioxideproductie en het bepalen van de verhouding 10 daartussen, en het zuurstofgehalte in de ruimte verlaagd wordt zolang de zo bepaalde verhouding in hoofdzaak constant blijft. Een maat voor deze verhouding is het zogeheten "respiratiequotiënt" (RQ), gedefinieerd als het quotiënt van het door de respiratie gevormde kooldioxide en de verbruikte 15 zuurstof: RQ = geproduceerde CO2 / opgenomen O2 (I)

Een constante verhouding tussen zuurstofopname en 20 kooldioxideafgifte duidt op een normale respiratie, zodat dan blijkbaar de grens waarbij fermentatie optreedt nog niet is bereikt. Het zuurstofgehalte kan in dat geval verder verlaagd worden, hetzij actief door zuurstof aan de bewaarruimte te onttrekken, of passief door de bij de 25 respiratie verbruikte zuurstof niet aan te vullen.

Om kwaliteitsverlies van de opgeslagen producten te voorkomen verdient het de voorkeur dat het zuurstofgehalte in de ruimte althans tijdelijk wordt verhoogd zodra de verhouding tussen zuurstofopname en 30 kooldioxideproductie aanzienlijk verandert. Een dergelijke verandering geeft immers aan dat er sprake is van fermentatie, welk proces tot staan gebracht en zelfs in 5 beperkte mate omgekeerd kan worden door het zuurstofgehalte in de ruimte te verhogen.

Voor een betrouwbare waarneming wordt bij voorkeur tijdens het waarnemen van de respiratie de ruimte van 5 externe invloeden afgesloten. Hiertoe kan met voordeel een met de ruimte verbonden instelinrichting voor het zuurstofgehalte, het kooldioxidegehalte en/of het stikstofgehalte tijdens het waarnemen van de respiratie uitgeschakeld worden. Ook worden bij voorkeur met de ruimte 10 verbonden instelmiddelen voor de temperatuur tijdens het waarnemen van de respiratie uitgeschakeld.

Verder wordt de betrouwbaarheid van de waarneming verbeterd wanneer de ruimte althans tijdens het waarnemen van de respiratie in hoofdzaak volledig lekdicht wordt 15 gemaakt. Teneinde te voorkomen dat door eventueel resterende kleine lekken zuurstofrijke omgevingslucht in de ruimte binnendringt, waardoor de waarneming zou worden verstoord, wordt bij voorkeur voorafgaand aan het waarnemen van de respiratie de ruimte op een hogere druk dan de omgeving 20 gebracht.

Wanneer de atmosfeer in de ruimte tijdens het waarnemen van de respiratie in beweging gebracht of gehouden wordt, worden de respiratieproducten gelijkmatig door de ruimte verdeeld, zodat een meer betrouwbare waarneming wordt 25 bereikt.

Zo kan tijdens een meting, die doorgaans een aantal uren duurt, alle conditioneringsapparatuur, mogelijk met uitzondering van de ventilatie, uitgeschakeld worden en de koelcel als het ware worden 'stilgelegd'. Het enige dat 30 dan nog plaatsvindt is op gezette tijden de meting van de temperatuur en de gascondities in de koelcel.

Voor het verkrijgen van een goed beeld van de respiratie omvat bij voorkeur een waarneming een aantal 6 metingen van de zuurstofopname en kooldioxideafgifte. Het aantal metingen dient daarbij statistisch verantwoord te zijn, om tot een betrouwbare regeling te komen.

Om de meet- en regelinspanning te minimaliseren 5 verdient het de voorkeur dat de respiratie periodiek wordt waargenomen, waarbij tussen opeenvolgende waarnemingen dagen of weken kunnen verlopen. Wanneer eenmaal een zuurstofarme atmosfeer is ingesteld, verandert de toestand van de opgeslagen producten slechts langzaam, zodat met een 10 dergelijke periodieke meting toch tijdig kan worden ingegrepen wanneer het risico van fermentatie dreigt.

Om een betrouwbaar beeld van de toestand van de producten te krijgen, zonder dat de metingen het bewaarproces verstoren, kan de respiratie telkens gedurende 15 enkele uren worden waargenomen.

De uitvinding heeft ook betrekking op een installatie waarmee de hiervoor beschreven werkwijze kan worden uitgevoerd. Een bekende installatie voor het regelen van de atmosfeer in een althans ten dele met land- of 20 tuinbouwproducten gevulde, afsluitbare ruimte omvat een bestuurbare inrichting voor het instellen van een zuurstofgehalte, een kooldioxidegehalte en/of een stikstofgehalte in de ruimte, en een met die instelinrichting verbonden besturingssysteem.

25 De installatie volgens de uitvinding onderscheidt zich van de bekende installatie door de aanwezigheid van met het besturingssysteem verbonden middelen voor het rechtstreeks waarnemen van de respiratie van de land- of tuinbouwproducten. Deze respiratie-waarnemingsmiddelen 30 kunnen ten minste één zuurstofmeter en ten minste één kooldioxidemeter omvatten.

7

De instelinrichting kan verder middelen vertonen voor het instellen van een temperatuur in de ruimte. De CA-of ULO-bewaring is het meest effectief bij lage temperatuur.

Verdere voorkeursuitvoeringen van de installatie 5 volgens de uitvinding zijn beschreven in de volgconclusies.

Tenslotte heeft de uitvinding betrekking op een afsluitbare ruimte voor het in een geregelde atmosfeer bewaren van land- of tuinbouwproducten, welke voorzien kan zijn van een installatie als hiervoor beschreven. Volgens de 10 uitvinding vertoont een dergelijke ruimte het kenmerk, dat deze in hoofdzaak volledig lekdicht is, in elk geval wanneer de respiratie-waarnemingsmiddelen werkzaam zijn. Daartoe kan de ruimte dan een lekdichtheid vertonen van minder dan 0,2 cm2 per 100 m3, bij voorkeur minder dan 0,15 cm2 per 100 m3 en 15 meer bij voorkeur in de orde van 0,1 cm2 per 100 m3.

De uitvinding wordt nu toegelicht aan de hand van een voorbeeld, v/aarbij verwezen wordt naar de bijgevoegde tekening, waarin:

Figuur 1 een schematische weergave is van een 20 bewaarruimte voor land- of tuinbouwproducten met een installatie voor het regelen van de atmosfeer volgens de uitvinding,

Figuur 2 een grafiek is waarin de vorming van kooldioxide is weergegeven als functie van de 25 zuurstofspanning

Figuur 3 een kromme is die het verloop van het respiratiequotiënt weergeeft als functie van het zuurstofgehalte in de bewaarruimte, en

Figuur 4 een grafiek is waarin de gemeten 30 zuurstofopname en kooldioxideafgifte van fruit in de bewaarruimte is weergegeven.

Een ruimte 1 voor het bewaren van land- of tuinbouwproducten, bijvoorbeeld fruit, is alzijdig gesloten.

8

In één van de wanden van de ruimte 1 is een opening 2 aangebracht, waardoor het fruit in de ruimte gebracht kan worden en daaruit kan worden genomen. Deze opening 2 is hermetisch afsluitbaar door een deur 3. Met de ruimte 1 is 5 een installatie 4 verbonden, die de atmosfeer in de ruimte 1 regelt. Deze installatie 4 omvat een instelinrichting 5 voor het instellen van het gehalte aan zuurstof O2, het gehalte aan kooldioxide CO2 en het gehalte aan stikstof N2 in de ruimte, en voor het instellen van de temperatuur T in de 10 ruimte 1. De installatie 4 omvat verder een besturingssysteem 6, dat met de instelinrichting 5 is verbonden.

De instelinrichting 5 omvat een module 7 voor het instellen van het zuurstofgehalte, zoals een 15 zuurstofgenerator, en een module 8 voor het instellen van het kooldioxidegehalte. De kooldioxidemodule 8 kan een zogeheten C02-scrubber omvatten. Ook een module 9 voor het instellen van het stikstofgehalte, zoals een stikstofgenerator, vormt onderdeel van de instelinrichting 20 5. Daarnaast omvat de instelinrichting 5 een koeleenheid 10 voor het regelen van de temperatuur in de ruimte 1. De installatie 4 omvat ook middelen 17 voor het in beweging brengen van de lucht in de ruimte 1. Deze bewegingsmiddelen 17, die ook door het besturingssysteem 6 aangestuurd kunnen 25 worden, kunnen bijvoorbeeld de gedaante hebben van een of meer ventilatoren. Het besturingssysteem 6 omvat een verwerkingseenheid 11, die besturend met de verschillende modules 7-10 verbonden is, en een in- en uitvoereenheid 12, bijvoorbeeld in de vorm van een werkstation of PC met 30 beeldscherm, toetsenbord en printer.

Tot zover is de installatie 4 in hoofdzaak gelijk aan een conventionele regelinstallatie voor de atmosfeer. De regelinstallatie dient om, zodra het fruit in de ruimte 1 9 gebracht is en deze is afgesloten door het sluiten van de deur 3, het gehalte aan zuurstof 02 in de ruimte 1 zo snel mogelijk te verlagen. Dit zuurstofgehalte bedraagt in de buitenlucht 21 procent, en wordt voor de bewaring onder CA-5 of ULO-omstandigheden verlaagd naar 2-3 procent in het geval van peren, en 1-1,5 procent in het geval van appels. Hiertoe stelt het besturingssysteem 6 de stikstofmodule 9 in werking, die stikstof N2 genereert en toevoert aan de ruimte 1, waardoor zuurstof 02 uit de ruimte 1 verdrongen wordt. Het 10 gehalte aan kooldioxide C02 in de ruimte 1 wordt daarbij gereguleerd door de kooldioxidemodule of -scrubber 8, die de door de ademhaling van het fruit gevormde kooldioxide verwijdert. Ook wordt na het afsluiten van de ruimte 1 de koeling 10 geactiveerd, om de temperatuur in de ruimte terug 15 te brengen tot een waarde van 4-6°C. Bij deze lage temperatuur kan het fruit het langst bewaard worden. Dit deel van de regeling verloopt onder invloed van een door het besturingssysteem 6 uitgevoerd programma, dat gebaseerd kan zijn op resultaten van eerdere proeven of op theoretische 20 verhandelingen.

De regelinstallatie 4 volgens de uitvinding onderscheidt zich van conventionele installaties in eerste instantie door de aanwezigheid van een zuurstofsensor 13 en een kooldioxidesensor 14, die in het getoonde voorbeeld in 25 de ruimte 1 zijn aangebracht en die signaalgevend verbonden zijn met het besturingssysteem 6. Deze sensoren 13, 14 zouden overigens net als de rest van de regelinstallatie 4 buiten de ruimte 1 aangebracht kunnen zijn, en via monsterleidingen met de ruimte 1 verbonden kunnen zijn. Met 30 behulp van de sensoren 13, 14 kunnen de zuurstofopname en de kooldioxideafgifte, die samen de ademhalingsactiviteit van het fruit bepalen, rechtstreeks worden gemeten. Hierdoor wordt een zuiver beeld verkregen van de respiratie van het 10 fruit, dat als basis kan fungeren voor de verdere regeling van de samenstelling van de atmosfeer in de ruimte 1.

Verder is de regelinstallatie 4 volgens de uitvinding voorzien van middelen voor het instellen van een 5 bepaalde druk in de ruimte 1. In de praktijk moet er in de ruimte 1 sprake van een geringe overdruk ten opzichte van de omgeving. Door een dergelijke overdruk wordt voorkomen dat mogelijke lekken ertoe leiden dat omgevingslucht met een sterk afwijkende samenstelling - met name een veel te hoog 10 zuurstofgehalte - in de ruimte 1 zou kunnen binnendringen.

De druk-instelmiddelen omvatten in het getoonde voorbeeld een eerste drukmeter 15 in de ruimte 1 en een tweede drukmeter 16 daarbuiten. De beide drukmeters 15, 16 zijn verbonden met de verwerkingseenheid 11 van het 15 besturingssysteem 6, die op basis van de meetsignalen een drukverschil tussen de ruimte 1 en de omgeving bepaalt. Wanneer dit drukverschil te klein of zelfs negatief is, wordt een gas of gasmengsel in de ruimte 1 ingebracht om daar de druk te verhogen. In het getoonde voorbeeld stuurt 20 het besturingssysteem de stikstofgenerator 9 aan, die stikstof in de ruimte 1 brengt tot de druk aldaar voldoende verhoogd is ten opzichte van de omgevingsdruk.

De werking van de hiervoor beschreven regelinstallatie 4 is nu als volgt.

25 Wanneer het zuurstofgehalte in de ruimte 1 volgens het besturingsprogramma is verlaagd tot een voor CA- of ULO-bewaring gebruikelijke waarde, wordt de verdere regeling van de atmosfeer in de ruimte 1, met name de verdere verlaging van het zuurstofgehalte, uitgevoerd op basis van de 30 werkelijke ademhalingsactiviteit van het opgeslagen fruit, die met behulp van de zuurstof- en kooldioxidesensoren 13, 14 wordt waargenomen.

11

Het is bekend dat de respiratiesnelheid van fruit afneemt naarmate het zuurstofgehalte in de ruimte 1 daalt, maar deze afname is niet lineair, zoals getoond in figuur 2. In deze figuur, waarin de C02-productie van het fruit is 5 afgezet tegen de zuurstofspanning, zijn de getekende punten werkelijke meetpunten uit praktijkproeven, terwijl de lijn een model is op basis van geschatte activiteit van enzymen die bij de reacties betrokken zijn. Wanneer de zuurstofspanning of het zuurstofgehalte in de ruimte 1 10 verder daalt, komt er een moment dat de C02-productie plotseling sterk toeneemt. Dit is het gevolg van fermentatie. Het omslagpunt, waar de productie van kooldioxide minimaal is, is het anaerobe compensatiepunt ACP.

15 Voor de regeling van de atmosfeer in de ruimte 1 wordt gebruik gemaakt van de verhouding tussen de zuurstofopname en de kooldioxideafgifte. Deze verhouding kan zoals gezegd worden uitgedrukt in een respiratiequotiënt RQ: 20 RQ = geproduceerde C02 / opgenomen02 (I)

In geval er glucose verbrand wordt is het respiratiequotiënt RQ = 1. Dit volgt uit de chemische formule voor de respiratie: 25 C6Hi206 + 602 => 6C02 + 6H20 (II)

Bij de respiratie komt energie vrij, enerzijds in de vorm van ATP (Adenosine Tri-fosfaat, de generieke energiedrager in levende organismen) en anderzijds als warmte.

30 Dat bij de overgang van respiratie naar fermentatie het respiratiequotiënt RQ stijgt volgt uit het feit dat voor fermentatie geen zuurstof wordt opgenomen, 12 terwijl wel kooldioxide wordt geproduceerd, zoals blijkt uit de daarvoor geldende chemische formule: C6Hi206 => 2C02 + 2C2H5OH (III) 5

Ook bij deze omzetting komt energie vrij, zij het aanzienlijk minder dan bij respiratie.

De overgang van respiratie naar fermentatie kan aan de hand van het respiratiequotiënt RQ duidelijk worden 10 weergegeven (figuur 3). De regeling van de atmosfeer in de ruimte 1 op basis van de waargenomen respiratie bestaat er dan ook uit, dat de verhouding tussen de zuurstofopname en kooldioxideafgifte wordt bepaald, bijvoorbeeld door het berekenen van het respiratiequotiënt RQ, en het 15 zuurstofgehalte in de ruimte 1 wordt verlaagd zolang deze verhouding nagenoeg constant blijft. Zodra echter de verhouding niet meer constant is, maar scherp verandert, in de grafiek van het respiratiequotiënt RQ aangegeven door een scherpe knik, is het anaerobe compensatiepunt ACP bereikt, 20 en moet het zuurstofgehalte in de ruimte 1 worden verhoogd om beschadiging van het fruit te voorkomen. Waar een RQ-waaarde van ongeveer 1 gebruikelijk is, is een stijging boven een waarde van bijvoorbeeld 1,5 in beginsel risicovol, zodat moet worden ingegrepen.

25 Hiertoe schakelt het besturingssysteem 6 de beluchting 7 in, die zuurstof in de ruimte 1 brengt. Het zuurstofgehalte hoeft slechts zover verhoogd te worden, dat de normale, aerobe respiratie hervat wordt. Daartoe hoeft slechts de laatste toestand hersteld te worden, waarin nog 30 respiratie waargenomen werd, dus waarbij het respiratiequotiënt RQ nog constant was. Omdat het besturingssysteem 6 is ingericht om de meetwaarden op te slaan en/of af te drukken, kan deze voorgaande toestand 13 eenvoudig worden herleid, zodat het besturingssysteem 6 kan bepalen hoe lang de beluchting 7 ingeschakeld moet zijn.

Het verlagen van het zuurstofgehalte zolang uit de waarnemingen volgt dat sprake is van respiratie, en geen 5 fermentatie, kan zowel actief als passief plaats hebben. Van actieve verlaging is sprake wanneer het besturingssysteem 6 de stikstofgenerator 9 inschakelt, terwijl een passieve verlaging van het zuurstofgehalte plaats vindt als gevolg van de voortdurende ademhalingsactiviteiten van het fruit.

10 Voor een betrouwbare waarneming van de ademhalingsactiviteiten is het nodig dat alle externe invloeden worden weggenomen. Daartoe schakelt het besturingssysteem 6 de instelinrichting 5 volledig uit.

Zowel de zuurstofmodule 7, de kooldioxidemodule 8, de 15 stikstofmodule 9 als de koeling 10 worden dus gedeactiveerd. Dit gebeurt overigens pas nadat het besturingssysteem 6 heeft vastgesteld dat de overdruk in de ruimte 1 voldoende is om het binnendringen van omgevingslucht uit te sluiten.

De bewegingsmiddelen 17 kunnen wel blijven werken, omdat een 20 milde vorm van ventilatie zorgt voor een zekere menging van de lucht in de ruimte, waardoor de waarneming nauwkeuriger kan zijn.

Het zuurstofgehalte en kooldioxidegehalte worden in deze toestand dus niet meer bepaald door de 25 instelinrichting 5, maar uitsluitend door de ademhalingsactiviteiten van het opgeslagen fruit. De instelinrichting 5 kan overigens niet te lang achtereen uitgeschakeld blijven, omdat dan de temperatuur in de ruimte 1 te sterk oploopt. Bij praktijkproeven is gebleken dat een 30 waarneming die enkele uren, bijvoorbeeld vier uur in beslag neemt, geen probleem hoeft te vormen.

Daarnaast is het voor een betrouwbare waarneming van de respiratie nodig dat de ruimte 1 nagenoeg volledig 14 lekdicht is. Doordat het zuurstofgehalte in de buitenlucht 21 procent is, zou slechts een geringe lekkage al leiden tot een veel te hoge waarneming van het zuurstofgehalte, en daarmee tot een onderschatting van het respiratiequotiënt 5 RQ. Derhalve worden aan de bewaarruimte 1 bij de werkwijze volgens de uitvinding hogere eisen gesteld dan tot nu toe bij CA- of ULO-bewaring gebruikelijk is. De lekdichtheid moet dus kleiner zijn dan 0,2 cm2 per 100 m3, en liefst veel kleiner. Bij voorkeur vertoont de ruimte 1 lekken met een 10 maximaal oppervlak van 0,15 cm2 per 100 mJ, en liefst in de orde van 0,10 cm2 per 100 m3.

De waarneming bestaat uit het met gezette tussenpozen verrichten van metingen met behulp van de zuurstofsensor 13 en kooldioxidesensor 14. In figuur 4 is te 15 zien dat tijdens een waarneming van een aantal uur het zuurstofgehalte in de ruimte 1 nagenoeg lineair afneemt, terwijl het kooldioxidegehalte tegelijkertijd nagenoeg lineair toeneemt. Het respiratiequotiënt RQ blijkt in dit voorbeeld iets groter te zijn dan 1, omdat er niet slechts 20 glucose verbrand wordt volgens formule II, maar ook bijvoorbeeld malaat (appelzuur), dat eerst in glucose omgezet wordt, waarbij ook kooldioxide wordt geproduceerd.

De waarnemingen worden periodiek herhaald met een tussenpoos van bijvoorbeeld enkele dagen. Naarmate de 25 producten langer opgeslagen zijn, kan de frequentie waarmee waargenomen wordt verder worden teruggebracht, omdat de veranderingen in de atmosfeer in de ruimte 1 steeds kleiner worden.

Hoewel in de proef die geleid heeft tot figuur 4 30 sprake is geweest van negen afzonderlijke metingen, kan in de praktijk waarschijnlijk volstaan worden met drie tot vijf metingen om tot een betrouwbare waarneming te komen.

15

Op de hierboven beschreven wijze maakt de uitvinding het mogelijk de regeling van het klimaat in een met land- of tuinbouwproducten gevulde ruimte af te stemmen op de werkelijk waargenomen ademhalingsactiviteiten van de 5 opgeslagen producten. Hierdoor is een meer betrouwbare regeling mogelijk, waarbij het zuurstofgehalte verder verlaagd kan worden dan volgens de stand van de techniek mogelijk is. Bij praktijkproeven zijn zuurstofgehaltes van 0. 2 - 0,5 procent bereikt, zonder dat daarbij fermentatie 10 optrad. Door het zuurstofgehalte terug te brengen tot nagenoeg het theoretische minimum, het anaerobe compensatiepunt ACP, wordt de respiratie van de producten en daarmee hun veroudering zo lang mogelijk tegengegaan. Hierdoor neemt de bewaarduur toe, zodat de producten 15 verspreid in de tijd op de markt gebracht kunnen worden, waardoor daarvoor een goede prijs kan worden bedongen. Bovendien kan door toepassing van een zuurstofgehalte dicht tegen het ACP het optreden van bewaarafwijkingen, zoals bijvoorbeeld scald, worden tegengegaan zonder daartoe 20 gebruik te hoeven maken van - binnenkort verboden -chemicaliën.

Hoewel de uitvinding hiervoor is toegelicht aan de hand van een voorbeeld, is deze daartoe niet beperkt. Zo zou bijvoorbeeld de installatie 4 gebruikt kunnen worden om de 25 atmosfeer in meerdere verschillende ruimtes 1 te regelen, waarbij deze ruimtes 1 ook met verschillende producten gevuld kunnen zijn. Ook kunnen de metingen frequenter of minder frequent worden uitgevoerd dan hier beschreven, en kan de duur van een waarneming korter of langer gekozen 30 worden. Verder zouden ook andere parameters gemeten kunnen worden zoals bijvoorbeeld het ethyleengehalte in de ruimte 1, dat een indicatie vormt voor de rijpingstoestand van het fruit.

i6

De omvang van de uitvinding wordt uitsluitend bepaald door de nu volgende conclusies.

Claims (24)

1. Werkwijze voor het regelen van de atmosfeer in een althans ten dele met land- of tuinbouwproducten gevulde, 5 afsluitbare ruimte, gekenmerkt door het rechtstreeks waarnemen van de respiratie van de land- of tuinbouwproducten en het afhankelijk van de waargenomen respiratie instellen van een zuurstofgehalte, een koolzuurgehalte en/of een stikstofgehalte in de ruimte.

2. Werkwijze volgens conclusie 1, met het kenmerk, dat de respiratie van de land- of tuinbouwproducten waargenomen wordt door het meten van hun zuurstofopname, het meten van hun kooldioxideafgifte en het bepalen van de verhouding daartussen, en het zuurstofgehalte in de ruimte 15 verlaagd wordt zolang de zo bepaalde verhouding in hoofdzaak constant blijft.

3. Werkwijze volgens conclusie 2, met het kenmerk, dat het zuurstofgehalte in de ruimte althans tijdelijk wordt verhoogd zodra de verhouding tussen zuurstofopname en 20 kooldioxideafgifte aanzienlijk verandert.

4. Werkwijze volgens één der voorgaande conclusies, met het kenmerk, dat tijdens het waarnemen van de respiratie de ruimte van externe invloeden afgesloten wordt.

5. Werkwijze volgens conclusie 4, met het kenmerk, dat een met de ruimte verbonden instelinrichting voor het zuurstofgehalte, het kooldioxidegehalte en/of het stikstofgehalte tijdens het waarnemen van de respiratie uitgeschakeld wordt.

6. Werkwijze volgens conclusie 4, met het kenmerk, dat met de ruimte verbonden instelmiddelen voor de temperatuur tijdens het waarnemen van de respiratie uitgeschakeld worden. i8

7. Werkwijze volgens één der conclusies 4 tot 6, met het kenmerk, dat de ruimte althans tijdens het waarnemen van de respiratie in hoofdzaak volledig lekdicht wordt gemaakt.

8. Werkwijze volgens één der conclusies 4 tot 7, met het kenmerk, dat voorafgaand aan het waarnemen van de respiratie de ruimte op een hogere druk dan de omgeving gebracht wordt.

9. Werkwijze volgens één der conclusies 4 tot 8, 10 met het kenmerk, dat de atmosfeer in de ruimte tijdens het waarnemen van de respiratie in beweging gebracht of gehouden wordt.

10. Werkwijze volgens één der conclusies 2 tot 9, met het kenmerk, dat een waarneming een aantal metingen van de zuurstofopname en kooldioxideafgifte omvat.

11. Werkwijze volgens één der voorgaande conclusies, met het kenmerk, dat de respiratie periodiek wordt waargenomen, waarbij tussen opeenvolgende waarnemingen dagen of weken kunnen verlopen.

12. Werkwijze volgens één der voorgaande 20 conclusies, met het kenmerk, dat de respiratie telkens gedurende enkele uren wordt waargenomen.

13. Installatie voor het regelen van de atmosfeer in een althans ten dele met land- of tuinbouwproducten gevulde, afsluitbare ruimte, omvattende: 25. een bestuurbare inrichting voor het instellen van een zuurstofgehalte, een kooldioxidegehalte en/of een stikstofgehalte in de ruimte, en - een met die instelinrichting verbonden besturingssysteem, 30 gekenmerkt door met het besturingssysteem verbonden middelen voor het rechtstreeks waarnemen van de respiratie van de land- of tuinbouwproducten.

14. Installatie volgens conclusie 13, met het kenmerk, dat de respiratie-waarnemingsmiddelen ten minste één zuurstofmeter en ten minste één kooldioxidemeter omvatten en het besturingssysteem ingericht is voor het 5 bepalen van de verhouding tussen een gemeten zuurstofopname en een gemeten kooldioxideafgifte van de land- of tuinbouwproducten, en voor het aansturen van de instelinrichting om het zuurstofgehalte in de ruimte te verlagen zolang de zo bepaalde verhouding in hoofdzaak 10 constant blijft.

15. Installatie volgens conclusie 14, met het kenmerk, dat het besturingssysteem ingericht is voor het aansturen van de instelinrichting om het zuurstofgehalte in de ruimte althans tijdelijk te verhogen zodra de verhouding 15 tussen zuurstofopname en kooldioxideafgifte aanzienlijk verandert.

16. Installatie volgens één der conclusies 13 tot 15, met het kenmerk, dat de instelinrichting verder middelen vertoont voor het instellen van een temperatuur in de 20 ruimte.

17. Installatie volgens één der conclusies 13 tot 16, met het kenmerk, dat de instelinrichting verder middelen vertoont voor het instellen van een druk in de ruimte.

18. Installatie volgens één der conclusies 13 tot 17, 25 met het kenmerk, dat het besturingssysteem ingericht is voor het uitschakelen van de instelinrichting wanneer de respiratie-waarnemingsmiddelen werkzaam zijn.

19. Installatie volgens één der conclusies 13 tot 18, gekenmerkt door middelen voor het in beweging brengen 30 van de atmosfeer in de ruimte.

20. Installatie volgens één der conclusies 14 tot 19, met het kenmerk, dat de zuurstofmeter en de kooldioxidemeter ingericht zijn voor het uitvoeren van een aantal metingen wanneer de respiratie-waarnemingsmiddelen werkzaam zijn.

21. Installatie volgens één der conclusies 13 tot 20, met het kenmerk, dat het besturingssysteem ingericht is 5 om de respiratie-waarnemingsmiddelen periodiek in te schakelen, met tussenpozen van enkele dagen tot enkele weken.

22. Installatie volgens één der conclusies 130 tot 21, met het kenmerk, dat het besturingssysteem ingericht is 10 om de respiratie-waarnemingsmiddelen gedurende enkele uren achtereen ingeschakeld te houden.

23. Afsluitbare ruimte voor het in een geregelde atmosfeer bewaren van land- of tuinbouwproducten, welke voorzien is van een installatie volgens één der conclusies 15 13 tot 22, met het kenmerk, dat de ruimte althans wanneer de respiratie-waarnemingsmiddelen werkzaam zijn in hoofdzaak volledig lekdicht is.

24. Afsluitbare ruimte volgens conclusie 23, met het kenmerk, dat de ruimte een lekdichtheid vertoont van 20 minder dan 0,2 cm2 per 100 m3, bij voorkeur minder dan 0,15 cm2 per 100 m3 en meer bij voorkeur in de orde van 0,10 cm2 per 100 m3.